1-7-1. آموزش ضمن خدمت ………………………………………………………………………………………………… 10

 

 

1-7-2. بهروه وری نیروی انسانی ………………………………………………………………………………………….. 10

 

 

فصل دوم: پیشینه پژوهش …………………………………………………………………………………………………………… 11

 

 

2-1. مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………… 12

 

 

2-2. مفهوم آموزش ……………………………………………………………………………………………………………………. 13

 

 

2-3. اهداف آموزش نیروی انسانی ………………………………………………………………………………………………. 14

 

 

2-3-1. اهداف سازمانی ………………………………………………………………………………………………………. 15

 

 

2-3-2. اهداف کارکنان ………………………………………………………………………………………………………. 15

 

 

2-3-3. اهداف اجتماعی …………………………………………………………………………………………………….. 15

 

 

2-4. اصول آموزش کارکنان …………………………………………………………………………………………………. 16

 

 

2-5. انواع فنون آموزش ……………………………………………………………………………………………………………… 18

 

 

2-5-1. گروه اول: روشهایی که منظور از آنها دادن اطلاعات است ………………………………………….. 18

 

 

2-5-1-1. سخنرانی ………………………………………………………………………………………………….. 19

 

 

2-5-1-2. سمینار …………………………………………………………………………………………………….. 19

 

 

2-5-2. گروه دوم: روشهای شبیه سازی ……………………………………………………………………………….. 20

 

 

2-5-2-1. بررسی موارد خاص …………………………………………………………………………………… 20

 

 

2-5-2-2. ایفای نقش ………………………………………………………………………………………………. 21

 

 

2-5-2-3. تمرین شغل …………………………………………………………………………………………….. 21

 

 

2-5-2-4. بازیهای مدیریتی …………………………………………………………………………………….. 22

 

 

2-5-3. گروه سوم: وشهای آموزش ضمن خدمت …………………………………………………………………. 23

 

 

2-5-3-1. گردش شغلی ………………………………………………………………………………………….. 23

 

 

2-5-3-2. آموزش کارگاهی …………………………………………………………………………………….. 24

 

 

2-5-3-3. مربیگری ……………………………………………………………………………………………….. 24

 

 

2-5-3-4. جانشینی موقت ……………………………………………………………………………………… 24

 

 

2-5-3-5. استاد-شاگردی ……………………………………………………………………………………… 25

 

 

 

 

2-6. تعریف آموزش ضمن خدمت ……………………………………………………………………………………………….. 25

 

 

2-7. اهمیت و ضرورت آموزش ضمن خدمت ………………………………………………………………………………… 26

 

 

2-8. اصول آموزش ضمن خدمت …………………………………………………………………………………………………. 31

 

 

2-8-1. فعال بودن یادگیرنده ………………………………………………………………………………………………. 31

 

 

2-8-2. احترام به یادگیرنده ……………………………………………………………………………………………….. 32

 

 

2-8-3. اصل مسأله محوری ……………………………………………………………………………………………….. 32

 

 

2-8-4. اصل استقلال یادگیرنده …………………………………………………………………………………………. 32

 

 

2-8-5. اصل تناسب ………………………………………………………………………………………………………….. 33

 

 

2-8-6. اصل تداوم ……………………………………………………………………………………………………………. 33

 

 

2-8-7. اصل یادگیری متقابل …………………………………………………………………………………………….. 34

 

 

2-8-8. اصل همسانی تجارب یادگیرندگان …………………………………………………………………………. 34

 

 

2-9. اهداف آموزش ضمن خدمت کارکنان …………………………………………………………………………………… 35

 

 

2-9-1. هماهنگ و همسو کردن کارکنان با سازمان ………………………………………………………………. 36

 

 

2-9-2. افزایش رضایت شغلی و بهبود روحیه کارکنان …………………………………………………………. 36

 

 

2-9-3. کاهش حوادث و ضایعات کاری ……………………………………………………………………………….. 37

 

 

2-9-4. بهنگام سازی دانش و توازن نیروی انسانی در سازمان ………………………………………………. 37

 

 

2-10. انواع آموزش ضمن خدمت ………………………………………………………………………………………………….. 40

 

 

2-10-1. انواع آموزشهای ضمن خدمت بر حسب زمان ……………………………………………………………. 40

 

 

2-10-1-1. آموزشهای کوتاه مدت تخصصی ………………………………………………………………… 40

 

 

2-10-1-2. آموزشهای بلند مدت ……………………………………………………………………………….. 41

 

 

2-10-1-3. آموزشهای ترکیبی یا میانگین ………………………………………………………………….. 41

 

 

2-1-2. انواع آموزشهای ضمن خدمت بر حسب هدف ……………………………………………………………. 42

 

 

2-10-2-1. آموزشهای توجیهی …………………………………………………………………………………. 42

 

 

2-10-2-2. بازآموزی ……………………………………………………………………………………………….. 42

 

 

2-10-2-3. آموزشهای جبرانی …………………………………………………………………………………. 43

 

 

2-10-2-4. دانش افزایی ………………………………………………………………………………………….. 43

 

 

2-10-3. انواع آموزشهای ضمن خدمت بر حسب ماهیت ……………………………………………………….. 44

 

 

2-10-3-1. آموزشهای ویژه یا تخصصی …………………………………………………………………….. 44

 

 

2-10-3-2. آموزشهای عمومی …………………………………………………………………………………. 44

 

 

2-11. ضرورت آموزش ضمن خدمت …………………………………………………………………………………………….. 45

 

 

2-12. تهیه و تدوین برنامه عمل آموزش ضمن خدمت ………………………………………………………………….. 46

 

 

2-12-1. تدوین هدفهای آموزشی ………………………………………………………………………………………… 46

 

 

2-12-1-1. تعیین هدف ها ………………………………………………………………………………………… 46

 

 

2-12-1-2. اهمیت هدف ها ……………………………………………………………………………………… 47

 

 

2-12-2. تصمیم گیری درباره محتوا و مواد آموزشی مورد نیاز دوره ………………………………………. 48

 

 

2-12-3. تصمیم گیری درباره روش اجرای دوره ……………………………………………………………………. 50

 

 

2-12-3-1. ماهیت دوره …………………………………………………………………………………………… 50

 

 

2-12-3-2. اهمیت و محتوای دوره ……………………………………………………………………………. 50

 

 

2-12-3-3. شرکت کنندگان در دوره ………………………………………………………………………… 50

 

 

2-12-3-4. حجم کلاس ها ……………………………………………………………………………………….. 50

 

 

2-12-3-5. منابع و امکانات در دسترس ……………………………………………………………………. 51

 

 

2-12-3-6. مدت زمان دوره …………………………………………………………………………………….. 51

 

 

2-12-3-7. علاقه و تمایل مدرسان …………………………………………………………………………… 51

 

 

2-12-4. تجهیزات، امکانات و منابع مورد نیاز ………………………………………………………………………. 51

 

 

2-12-4-1. تجهیزات و وسائل کمک آموزشی …………………………………………………………….. 51

 

 

2-12-4-2. امکانات و تسهیلات رفاهی …………………………………………………………………….. 52

 

 

2-12-4-3. امکانات و تسهیلات لازم در محیط آموزشی ……………………………………………. 52

 

 

2-12-4-4. منابع مالی …………………………………………………………………………………………….. 52

 

 

2-13. اجرای برنامه های آموزش ضمن خدمت …………………………………………………………………………….. 53

 

 

2-14. الگوهای مختلف اجرای دوره های آموزش ضمن خدمت ………………………………………………………. 54

 

 

2-14-1. الگوی سنتی …………………………………………………………………………………………………………. 54

 

 

2-14-2. الگوی گاسکی ……………………………………………………………………………………………………… 55

 

 

2-14-3. الگوی ترکیبی ……………………………………………………………………………………………………… 56

 

 

2-15. عوامل مؤثر بر استقبال از دوره های آموزشی …………………………………………………………………….. 57

 

 

2-15-1. ویژگی های کارکنان سازمان ………………………………………………………………………………….. 57

 

 

2-15-2. ثبات شغلی …………………………………………………………………………………………………………. 58

 

 

2-15-3. ماهیت شغل یا حرفه ……………………………………………………………………………………………. 58

 

 

2-15-4. عوامل مرتبت با سازمان ……………………………………………………………………………………….. 58

 

 

2-15-4-1. اندازه‏ی یک سازمان ………………………………………………………………………………. 59

 

 

2-15-4-2. فرهنگ آموزش خدمت ………………………………………………………………………….. 59

 

 

2-15-4-3. راهبرد سازمان ……………………………………………………………………………………… 59

 

 

2-15-4-4. تغییر در روش کار ………………………………………………………………………………….. 60

 

 

2-16. فرایندهای آموزش …………………………………………………………………………………………………………….. 60

 

 

2-17. بهره وری …………………………………………………………………………………………………………………………. 62

 

 

2-18. نقش انسان در بهبود بهره وری و عوامل مؤثر بر بهره وری نیروی انسانی ……………………………… 63

 

 

2-19. بهره وری منابع انسانی ……………………………………………………………………………………………………… 65

 

 

2-20. عوامل مؤثر بر بهره وری نیروی انسانی ………………………………………………………………………………. 65

 

 

2-20-1. تعلیم و تربیت ………………………………………………………………………………………………………. 67

 

 

2-20-2. آموزش ………………………………………………………………………………………………………………… 68

 

 

2-20-3. تکنولوژی …………………………………………………………………………………………………………….. 69

 

 

 2-20-4. نقش مشارکت و همکاری در بهره وری …………………………………………………………………… 70

 

 

2-20-5. انگیزش ……………………………………………………………………………………………………………….. 70

 

 

2-21. رابطه بین آموزش و بهره وری ……………………………………………………………………………………………. 71

 

 

2-22. نقش آموزش نیروی انسانی بر بهره وری ……………………………………………………………………………. 73

 

 

2-23. پیشینه پژوهش ………………………………………………………………………………………………………………. 74

 

 

فصل سوم: روش تحقیق …………………………………………………………………………………………………………….. 78

 

 

3-1. مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………….. 79

 

 

3-2. روش تحقیق ……………………………………………………………………………………………………………………… 79

 

 

3-2-1. جهت گیری پژوهش ……………………………………………………………………………………………….. 80

 

 

3-2-2. رویکرد پژوهش ……………………………………………………………………………………………………… 80

 

 

3-2-3. افق زمانی پژوهش …………………………………………………………………………………………………. 80

 

 

3-2-4. اهداف پژوهش ………………………………………………………………………………………………………. 80

 

 

3-2-5. استراتژی پژوهش ………………………………………………………………………………………………….. 80

 

 

3-3. متغیرها و شاخص های تحقیق ……………………………………………………………………………………………. 81

 

 

3-4. قلمرو تحقیق …………………………………………………………………………………………………………………….. 81

 

 

3-4-1. قلمرو مکانی تحقیق ……………………………………………………………………………………………….. 82

 

 

3-4-3. قلمرو موضوعی تحقیق ………………………………………………………………………………………….. 82

 

 

3-5. جامعه آماری …………………………………………………………………………………………………………………….. 82

 

 

3-6. حجم نمونه و روش نمونه گیری …………………………………………………………………………………………… 82

 

 

3-7. ابزار جمع آوری اطلاعات …………………………………………………………………………………………………… 83

 

 

3-7-1. مطالعات کتابخانه ای ……………………………………………………………………………………………… 83

 

 

3-7-2. تحقیقات میدانی …………………………………………………………………………………………………… 84

 

 

3-7-2-1. نامه همراه ………………………………………………………………………………………………. 84

 

 

3-7-2-2. سؤال های (گویه ها) پرسشنامه ………………………………………………………………. 84

 

 

3-8. روایی و پایایی پرسشنامه ………………………………………………………………………………………………….. 85

 

 

3-8-1. تعیین پایایی (قابلیت اعتماد) پرسشنامه ………………………………………………………………… 85

 

 

3-8-2. تعیین اعتبار (روایی) پرسشنامه …………………………………………………………………………….. 86

 

 

3-8-2-1. روایی محتوا …………………………………………………………………………………………… 87

 

 

3-8-2-2. روایی سازه ……………………………………………………………………………………………. 88

 

 

3-9. روشهای تجزیه و تحلیل اطلاعات ………………………………………………………………………………………… 90

 

 

3-9-1. آمار توصیفی …………………………………………………………………………………………………………… 90

 

 

3-9-2. آمار استنباطی ……………………………………………………………………………………………………….. 91

 

 

3-10. مدل سازی معادلات ساختاری ……………………………………………………………………………………………. 92

 

 

3-11. مراحل مدل معادلات ساختاری ………………………………………………………………………………………….. 93

 

 

3-11-1. مراحل بیان مدل ……………………………………………………………………………………………………. 94

 

 

3-11-2. مرحل دوم تخین مدل …………………………………………………………………………………………… 95

 

 

3-11-3. ارزیابی تناسب یا برازش ……………………………………………………………………………………….. 96

 

 

3-11-4. اصلاح مدل ………………………………………………………………………………………………………….. 98

 

 

3-11-5. تفسیر مدل ………………………………………………………………………………………………………….. 98

 

 

3-11-6. ابلاغ یا نوشت گزارش تحقیقات ……………………………………………………………………………… 99

 

 

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل اطلاعات …………………………………………………………………………………………. 100

 

 

4-1. مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………….. 101

 

 

4-2. آمار توصیفی …………………………………………………………………………………………………………………….. 101

 

 

4-2-1. آمار توصیفی بر حسب متغیرهای جمعیت شناختی …………………………………………………… 101

 

 

4-3. آزمون نرمال بودن داده ها ………………………………………………………………………………………………… 103

 

 

4-4. تحلیل عاملی تأئیدی ………………………………………………………………………………………………………… 103

 

 

4-5. آزمون فرضیه های تحقیق …………………………………………………………………………………………………. 106

 

 

4-5-1. آزمون فرضیه اصلی ……………………………………………………………………………………………….. 106

 

 

4-5-2. فرضیه فرعی اول …………………………………………………………………………………………………… 110

 

 

4-5-3. فرضیه فرعی دوم …………………………………………………………………………………………………. 113

 

 

4-5-4. فرضیه فرعی سوم ………………………………………………………………………………………………… 116

 

 

4-5-5. فرضیه فرعی چهارم ……………………………………………………………………………………………… 119

 

 

4-5-6. فرضیه فرعی پنجم ………………………………………………………………………………………………. 122

 

 

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات ……………………………………………………………………………………….. 126

 

 

5-1. مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………………………… 127

 

 

5-2. نتایج حاصل از آزمون فرضیه ها ………………………………………………………………………………………… 128

 

 

5-3. پیشنهاداتی بر اساس نتایج تحقیق ……………………………………………………………………………………. 131

 

 

5-4. پیشنهاداتی برای محققین آینده ………………………………………………………………………………………. 133

 

 

5-5. محدویت های تحقیق ………………………………………………………………………………………………………. 133

 

 

پرسشنامه ……………………………………………………………………………………………………………………………….. 135

 

 

منابع فارسی ……………………………………………………………………………………………………………………………. 137

 

 

منابع غیر فارسی ………………………………………………………………………………………………………………………. 144

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول: کلیات پژوهش

 

 

 

 

 

1-1.          مقدمه

 

 

 

 

 

سازمان‏های امروزی از ارکان مهمی از قبیل سرمایه، نیروی انسانی، فناوری و مدیریت تشکیل یافته‌اند، که به زعم بسیاری ازصاحبنظران، نیروی انسانی مهمترین رکن در این بین است. زیرا کارایی سازمانها منوط به انجام وظایف درست و صحیح این نیروها در دایره صفی و ستادی است. از آنجاییکه 70 درصد از منابع و سرمایه سازمانها را منابع انسانی تشکیل میدهد، لذا تأمین این سرمایه انسانی مستلزم انجام فعالیتهای آموزشی منظم درتمامی سطوح سازمانی است (عباسیان،عبدالحسین، 1385)، [61]. بنابراین برای حداقل بالا بردن سطح کیفیت و یا کمیت کار سازمان، نیروی‏انسانی احتیاج به آموزش دارد،  از طرفی دیگر پیشرفتهای روز افزون در علوم و فنون، تغییرات در مسیر تولیدات و خدمات سازمانها، گسترش و یا محدود شدن اهداف کلی سازمان، اهداف خود کفایی و سایر تغییرات و تحولات سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و غیره هم نیاز به آموزشهای جدیدی را محرز می‏سازد و لزوم توجه نیروهای بیشتری را در امر آموزش منابع انسانی توجیه می نماید. در واقع کوششهای اقتصادی انسان همیشه و همواره معطوف برآن بوده است که حداکثر نتیجه را از حداقل تلاشها و امکانات بدست آورد. این تمایل را می توان اشتیاق وصول به بهره‏وری افزونتر نام نهاد.

 

 

امروزه در اقتصاد تمامی کشورها، ارتقا بهره‏وری به اولویتی ملی تبدیل شده است. اقتصاددانان، ادامه حیات و بقای اقتصادی کشور را به توانایی مستمر در کسب تولید بهینه در ازای هر واحد ستانده، وابسته میدانند و همگان عقیده دارند که بهره‌وری موجبات رشد اقتصادی و بهبود سطح زندگی افرادجامعه را فراهم می‌آورد (احمدی،پروین1380)،[7]. پیدایش نگرش جدید به مفهوم بهره وری، بیش ازسه دهه پیشینه دارد و تاکید همه جانبه بر بهره‏وری، مربوط به دو دهه اخیر ا