1-8. روش پژوهش…. 14

 

 

1-9. روش گردآوری داده ها و اطلاعات… 15

 

 

1-10. روش تجزیه و تحلیل اطلاعات… 15

 

 

1-11. نوآوری پژوهش…. 16

 

 

1-12. فرآیند انجام پژوهش…. 16

 

 

فصل دوم. 17

 

 

مبانی نظری و پیشینه پژوهش…. 17

 

 

2-1. مقدمه. 18

 

 

۲-۲ . مبانی نظری پژوهش…. 18

 

 

۲-2-1. شفافیت… 18

 

 

۲-2-1-1. انواع شفافیت… 20

 

 

۲-2-1-2. انواع جهت گیری های شفافیت… 21

 

 

۲-2-1-3. شفافیت در بعد جهانی.. 22

 

 

2-2-1-4. تفاوت بین شفافیت و افشای اطلاعات. 24

 

 

2-2-1-5. تاریخچه شفافیت… 25

 

 

2-2-1-6. چشم انداز تاریخی شفافیت نظام اداری.. 26

 

 

2-2-2. نظام اداری.. 28

 

 

2-2-3. شفافیت نظام اداری.. 32

 

 

2-2-3-1. رابطه مدیریت دانش و شفافیت در نظام اداری.. 34

 

 

2-2-3-2. سیستم باز. 36

 

 

2-2-3-3. فساد اداری.. 43

 

 

2-2-4. تصمیم گیری.. 45

 

 

2-2-4-1. فرآیند تصمیم گیری.. 47

 

 

2-2-5. تکنیک های تصمیم گیری گروهی.. 50

 

 

2-2-5-1. تکنیک های تصمیم گیری گروهی فازی.. 52

 

 

2-2-6. سیاست های کلی نظام اداری.. 54

 

 

2-3. پیشینه پژوهش…. 58

 

 

2-3-1. پیشینه در داخل کشور. 59

 

 

2-3-2. پیشینه در خارج از کشور. 62

 

 

 

 

2-4. جمع بندی.. 66

 

 

فصل سوم. 68

 

 

روش پژوهش…. 68

 

 

3-1. مقدمه. 69

 

 

3-2. روش شناسی پژوهش…. 69

 

 

3-3. متغیرهای پژوهش…. 70

 

 

3-3-1. چگونگی تشخیص متغیرهای پژوهش…. 70

 

 

3-3-2. چگونگی دسته بندی متغیرهای پژوهش…. 71

 

 

3-3-3. تعریف متغیرهای پژوهش…. 72

 

 

3-4. تعیین تعداد خبرگان جهت گردآوری نظرات… 80

 

 

3-5. تکنیک های به کار گرفته شده در پژوهش…. 82

 

 

3-5-1. تئوری فازی.. 82

 

 

3-5-2. آراس… 84

 

 

3-5-3. دیماتل فازی.. 89

 

 

فصل چهارم. 95

 

 

یافته های پژوهش…. 95

 

 

4-1. مقدمه. 96

 

 

4-2. دسته بندی عوامل پژوهش…. 96

 

 

4-3. اجرای تکنیک آراس… 101

 

 

4-4. اجرای تکنیک دیماتل فازی.. 104

 

 

4-4-1. عوامل نهادی.. 105

 

 

4-4-2. عوامل سازمانی.. 111

 

 

4-4-3. عوامل فردی.. 115

 

 

4-4-4. عوامل ملی.. 117

 

 

4-4-5. عوامل بین المللی.. 121

 

 

فصل پنجم. 123

 

 

بحث، نتیجه گیری و پیشنهادها 123

 

 

5-1. مقدمه. 124

 

 

5-2. پاسخ به پرسش های پژوهش…. 124

 

 

5-2-1. معیارهای مؤثر بر شفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران چیست؟. 124

 

 

5-2-2. اولویت بندی معیارهای موثر برشفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه خبرگان چگونه می باشد؟………………………………………………………………………………………………125

 

 

5-2-3. درجه اثرگذاری زیر معیارهای نهادی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟………………………………………………………………………………………………………….127

 

 

5-2-4. درجه اثرگذاری زیر معیارهای سازمانی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟………………………………………………………………………………………………………….129

 

 

5-2-5. درجه اثرگذاری زیر معیارهای فردی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟………………………………………………………………………………………………………….131

 

 

5-2-6. درجه اثرگذاری زیر معیارهای ملی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟………………………………………………………………………………………………………….132

 

 

5-2-7. درجه اثرگذاری زیرمعیارهای بین المللی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان چیست؟………………………………………………………………………………………………………….134

 

 

5-3. نتیجه گیری.. 135

 

 

5-4. پیشنهادهای حاصل از پژوهش…. 136

 

 

5-5. پیشنهادها برای پژوهش های آتی.. 138

 

 

5-6. محدودیت های پژوهش…. 140

 

 

منابع………………. 142

 

 

پیوست ها 151

 

 

پیوست الف: پرسشنامه شماره1( دسته بندی زیرمعیارها) 152

 

 

پیوست ب: پرسشنامه شماره2( رتبه بندی معیارهای اصلی) 154

 

 

پیوست ج: پرسشنامه 3 (رتبه بندی زیرمعیارها) 155

 

 

پیوست د: نظرات و مقایسات زوجی خبرگان. 160

 

 

پیوست ه: سیاست های کلی نظام اداری ایران. 172

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست جدول‌ها

 

 

     عنوان                                                                                        صفحه

 

 

جدول 2-1 تصویب قانون دسترسی به اطلاعات و شفافیت در اروپا 27

 

 

جدول 3-1 گردآوری نظرات خبرگان جهت دسته بندی نهایی زیرمعیارهای مسئله. 72

 

 

جدول 3-2 تناظر عبارات کلامی با مقادیر کلامی.. 90

 

 

جدول 4-1 نظرات خبرگان جهت دسته بندی عوامل پژوهش…. 96

 

 

جدول 4-2 تشکیل ماتریس تصمیم گیری.. 101

 

 

جدول 4-3 تعیین مقدار بهینه ی هر معیار. 102

 

 

جدول 4-4 محاسبه ی ماتریس تصمیم نرمال. 102

 

 

جدول 4-5 محاسبه ی ماتریس تصمیم نرمال وزن دار. 103

 

 

جدول 4-6 تعیین مقادیر بهینه برای هر گزینه. 103

 

 

جدول 4-7 محاسبه ی درجه مطلوبیت هر گزینه. 104

 

 

جدول 4-8 رتبه بندی گزینه ها 104

 

 

جدول 4-9 اسامی زیرمعیارهای نهادی.. 105

 

 

جدول 4-10 عبارات کلامی به کار رفته در تحقیق و مقادیر معادلشان. 106

 

 

جدول 4-11 میانگین نظر تمام خبرگان. 106

 

 

جدول 4-12 ماتریس نرمالیزه شده 107

 

 

جدول 4-13 ماتریس روابط کل.. 109

 

 

جدول 4-14 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعدا فازی) 110

 

 

جدول 4-15 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 111

 

 

جدول 4-16 اسامی زیرمعیارهای سازمانی.. 111

 

 

جدول 4-17 میانگین نظر تمام خبرگان. 112

 

 

جدول 4-18 ماتریس نرمالیزه شده 113

 

 

جدول 4-19 ماتریس روابط کل.. 113

 

 

جدول 4-20 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعدا فازی) 114

 

 

جدول 4-21 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 114

 

 

جدول 4-22 اسامی زیرمعیارهای فردی.. 115

 

 

جدول 4-23 میانگین نظر تمام خبرگان. 115

 

 

جدول 4-24 ماتریس نرمالیزه شده 115

 

 

جدول 4-25 ماتریس روابط کل.. 116

 

 

جدول 4-26 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 116

 

 

جدول 4-27 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 117

 

 

جدول 4-28 اسامی زیرمعیارهای ملی.. 117

 

 

جدول 4-29 میانگین نظر تمام خبرگان. 118

 

 

جدول 4-30 ماتریس نرمالیزه شده 118

 

 

جدول 4-31 ماتریس روابط کل.. 119

 

 

جدول 4-32 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 120

 

 

جدول 4-33 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 120

 

 

جدول 4-34 اسامی زیرمعیارهای بین المللی.. 121

 

 

جدول 4-35 میانگین نظر تمام خبرگان. 121

 

 

جدول 4-36 ماتریس نرمالیزه شده 121

 

 

جدول 4-37 ماتریس روابط کل.. 122

 

 

جدول 4-38 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد فازی) 122

 

 

جدول 4-39 اهمیت و تاثیرگذاری معیارها(اعداد قطعی) 122

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست شکل ها و نمودارها

 

 

           عنوان                                                                                      صفحه

 

 

نمودار 1-1ساختار کلان تحقیق.. 14

 

 

نمودار 5-1 نمودار رتبه بندی معیارهای اصلی پژوهش…. 126

 

 

نمودار 5-2 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) نهادی.. 127

 

 

نمودار 5-3 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) سازمانی.. 129

 

 

نمودار 5-4 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) فردی.. 131

 

 

نمودار 5-5 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) ملی.. 133

 

 

نمودار 5-6 نمودار روابط و اهمیت زیرمعیارهای( معیار ) بین المللی.. 134

 

 

شکل1-1. اهمیت شفاف سازی اطلاعات… 11

 

 

شکل 2-1. ساختار سیستم باز. 38

 

 

شکل 2-2 مراحل کلی و اساسی فرآیند تصمیم گیری.. 49

 

 

شکل 3-1 عملکرد عضویت یک عدد فازی.. 83

 

 

شکل 3-2 اعداد فازی مثلثی برای متغیرهای کلامی.. 90

 

 

شکل 4-1 درخت مسئله عوامل موثر بر شفافیت نظام اداری ایران. 100

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول

 

 

کلیات پژوهش

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

• مقدمه

 

 

 

هدف اساسی فصل حاضر ایجاد مفاهیمی مشترک جهت پیگیری فرآیندهای تحقیق در فصول آینده    می باشد. در این فصل محقق تلاش می نماید تا با بیان دغدغه و مسئله اصلی تحقیق ساختارهای علمی و فکری منظمی را برای اجرای تحقیق فراهم آورد. تمرکز اساسی این فصل بر نشان دادن اهمیت نقش شفافیت اطلاعات و لزوم توجه به آن در ارتقاء سلامت نظام اداری ایران می باشد. همچنین باید توجه نمود در سراسر این تحقیق محقق پیگیری سوال اصلی خود را با تاکید بر بند 18سیاست های کلی نظام اداری ایران مورد توجه قرار می دهد. مطالب ارائه شده در این فصل در نه بند قابل بررسی می باشند.

 

 

 

• بیان مسئله

 

 

 

عوامل محیطی و استراتژیک از مهم ترین معیارهایی هستند که در مدیریت دولتی نوین تلاش       می شود به آن توجه شود و مهم ترین عوامل محیطی در بخش دولتی همان مردم می باشند که علت وجودی سازمان ها هستند. باید توجه داشت مردم به عنوان عامل اساسی در وجود سازمان های دولتی بیش از پیش مورد توجه دولت ها و مسئولان اداری می باشند. در اصل، مردم همان صاحبان اصلی هستند که انجام کارهای خود را به سازمان های دولتی و دولت تفویض می کنند(آون هیوز، 293:1391). این یک امرطبیعی است که شهروندان در یک نظام مردم سالار، به دلیل دارا بودن حق حاکمیت و پرداخت مالیات، خواهان شفافیت عملکردی و پاسخگویی دستگاه‌های اداری در قبال تصمیمات و اقدام‌های خود باشند. لذا شفافیت اطلاعات و پاسخگویی دولت در قبال مردم مسئله ای است که می بایست به آن توجه ویژه ای داشت. باید توجه نمود که دستگاه های دولتی و اداری موظفند به لحاظ حقوقی و سیاسی پاسخگوی شهروندان باشند و در هر لحظه بتوان دسترسی مناسب و شفاف به عملکرد آن ها داشت. در ایران، پاسخگویی قضایی از کانال قوه قضاییه و پاسخگویی سیاسی توسط مجلس صورت می‌گیرد. به عبارتی دیگر از آنجا که در یک نظام مردم سالار به حقوق شهروندان اهمیت زیادی داده می‌شود، ضمانت اجراهای دوگانه حقوقی ـ سیاسی برای این منظور در نظر گرفته شده است( موسوی زاده، 1389).‏

 

 

چارلیک، حکمرانی را مدیریت اثربخش در مسائل عمومی، در چارچوب قوانین پذیرفته شده با هدف رشد و تقویت ارزش های جامعه به وسیله افراد و گروه ها معرفی می نماید. در این تعریف با نگاه هنجاری بر مفهوم حکمرانی، به ماهیت روابط بین حاکمان و دیگر افراد جامعه نگریسته شده است. بر اساس این تعریف شاخص هایی نظیر قانون محوری، پاسخگویی، مدیریت اثربخش، دسترسی به اطلاعات(جامعه اطلاعاتی) را می توان برای یک حکمرانی خوب معرفی نمود(قلی پور, 1384: 112). تحقیق حاضر با تمرکز بر یکی از معیارهای حکمرانی خوب یعنی دسترسی اطلاعات و شفافیت آن و پاسخگویی تلاش می نماید، باتاکید بر بند 18 سیاست های کلی نظام اداری این مسئله را مورد بررسی و جستجوی علمی قرار دهد:

 

 

“معیارها و زیر معیارهای موثر بر شفافیت نظام اداری ایران کدامند و این معیارها از دیدگاه خبرگان دارای چه اولویت هایی جهت اجرا می باشند؟”

 

 

 

• اهداف پژوهش

 

 

 

1-3-1. اهداف اصلی:

 

 

 

• شناسایی معیارهای مؤثر بر شفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران؛

 

 

• اولویت بندی معیارهای موثر برشفافیت نظام اداری جمهوری اسلامی ایران از دیدگاه خبرگان.

 

 

 

 

 

1-3-2. اهداف فرعی:

 

 

 

• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای نهادی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛

 

 

• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای سازمانی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛

 

 

• شناسایی میزان اثرگذاری زیر معیارهای فردی بر شفافیت اطلاعات نظام اداری ایران از دیدگاه خبرگان؛

 

 

• شنا