• شرایط آب و هوایی و پوشش گیاهی منطقه 4

 

• توان معدنی منطقه انارک………………………………………………………………………………………………………..                                                                                                                                                                 5

 

• روش­های مطالعه………………………………………………………………………………………………………………….                                                                                                                          7

 

• پیشینۀ تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………….                                                                                                            7

 

فصل دوم: زمین شناسی                                 

 

2-1- موقعیت زمین ساختی ایران در کمربند کوهزایی آلپ- هیمالیا……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 12

 

2-2- موقعیت میکروپلیت ایران مرکزی در تقسیمات زمین شناسی ایران……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 13

 

2-3- خرد قاره شرق ایران مرکزی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 15

 

2-3-1- تکتونیک خرد قاره شرق ایران مرکزی………………………………………………………………………………………………. 15

 

2-4- زمین شناسی عمومی انارک………………………………………………………………………………………………. 18

 

2-4-1- زیر زون انارک – خور……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

 

2-4-2- ساختارهای زمین ساختی منطقه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 21

 

‌‌‌2 – 4- 2 -1- چین های منطقه انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 21

 

2 – 4- 2- 2- گسل های منطقه انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 23

 

‌2 – 5 – چینه شناسی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

 

 

 

 

 

‌‌‌‌‌‌عنوان                                                                                                                                       صفحه

 

 

 

2-5- 1- سنگ های افیولیتی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 26

 

2 – 5- 2- ‌مجموعه های دگرگونی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27

 

‌‌‌‌‌‌‌2 – 5– 2- 1- مجموعه دگرگونی های چاه

 گربه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27

 

2 – 5 – 2 – 2- واحد مرمر لاک (لاخ)……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 27

 

‌‌‌‌‌‌2 – 5 – 2 – 3- واحد پتیار……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28

 

2– 5 – 2 – 4- واحد مرغاب……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28

 

2‌‌‌‌‌‌ – 5 – 3- سنگ های رسوبی دگرگون نشده……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 28

 

2- 6 زمین شناسی محلی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30

 

2-7- تکتونیک و کنترل کننده­های ساختاری کانه­زایی در منطقه گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 31

 

فصل سوم: سنگ نگاری و کانه نگاری

 

3-1- مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33

 

3- 2- افیولیت انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 33

 

3-3- مجموعه های دگرگونی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 35

 

3-4-‌ بررسی های صحرایی و پتروگرافی منطقه گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 35

 

3- 4- 1- پتروگرافی سنگ های مافیک والترامافیک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 37

 

3- 4- 2- پتروگرافی سنگ های دگرگونی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 38

 

3- 4- 3- پتروگرافی لیستونیت ها………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 39

 

3 – 5- کانه نگاری………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42

 

فصل چهارم: ژئوشیمی

 

4-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………. 49

 

4-2- ‌ نمونه برداری‌ و تجزیه ژئوشیمیایی نمونه ها………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 50

 

4-3- مطالعات آماری تک متغیره………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

 

عنوان                                                                                                                                                صفحه

 

 

 

4-3-1- تخمین داده های سنسورد………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

 

4-3-2- بررسی داده های پرت………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 52

 

4-3-3- مطالعات آماری پایه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 52

 

4-3-3-1- آزمون نرمال بودن داده ها………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53

 

4-3-3-2- تبدیل لگاریتمی یا توزیع لاگ نرمال………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 54

 

4-3-4- ترسیم نقشه های ژئوشیمیایی………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 56

 

4-4- مطالعات آماری چند متغیره………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 57

 

4-4-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 57

 

4- 4- 2- ضریب همبستگی عناصر………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 57

 

4-4-2-1- بررسی ضریب همبستگی عناصر به روش پیرسون‌………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 57

 

4-4-3- تجزیه و تحلیل گروهی (آنالیز خوشه ای) ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 59

 

4-4-4- رسم هاله های مرکب………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 60

 

4-4-5- آنالیز فاکتوری و رسم هاله های مربوطه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61

 

فصل پنجم : سیالات درگیر

 

5-1- مقدمه………………………………………………………………………………………………. 63

 

5-2- نمونه­برداری و آماده­سازی جهت مطالعات میکروترمومتری سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 64

 

5-2-1- طریقه نمونه برداری از سنگ های مختلف………………………………………………………………………………………………. 65

 

5-2-2- آماده سازی و تهیه مقاطع نازک دوبر صیقل برای مطالعه سیالات درگیر………………………………………………………………………………………………. 66

 

5-3- طبقه بندی سیالات درگیر………………………………………………………………………………………………. 66

 

5-3-1- طبقه بندی ژنتیکی سیالات درگیر………………………………………………………………………………………………. 66

 

5-3-2- اندازه و مورفولوژی سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68

 

 

 

عنوان                                                                                                                                               صفحه

 

 

 

5-3-3- طبقه­بندی سیالات درگیر براساس فازهای درونی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68

 

5-4- آشنایی با مطالعات میکروسکوپی و میکروترمومتری سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69

 

5-4-1- مطالعات میکروسکوپی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69

 

5-4-2- مطالعات میکروترمومتری……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 70

 

5-5- مطالعات میکروسکوپی و میکروترمومتری در کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71

 

5-5-1- میکروترمومتری سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71

 

5-6- تعیین چگالی سیال……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 73

 

5-7- تعیین منشاء سیال کانه ساز……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

 

فصل ششم : نتیجه گیری

 

6-1- نقش محلول­های کربناته در دگرسانی سنگ­های اولترابازیک و رها شدن Co و Ni……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 76

 

6-2- مشخصات کانسارهای (رگه­های) تیپ پنج عنصری Ag-Ni-Co-As±(Bi,U)……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 78

 

6-2-1- ویژگی­های زمین­شناسی کانسارهای تیپ پنج عنصری……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 78

 

6-3- تیپ و ژنز کانسار……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81

 

6-4-نتیجه­گیری……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 83

 

6-5-پیشنهادات……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 84

 

پیوست ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 85

 

منابع و مآخذ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 100

 

 

 

فهرست شکل ها

 

عنوان                                                                                                                                       صفحه

 

                       

 

شکل 1-1-  نقشه موقعیت و راه های دسترسی به منطقه مورد مطالعه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 3

 

شکل 1-2- موقعیت منطقه از لحاظ زون بندی و وضعیت گسلش‌و خطواره­ها ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 4

 

شکل1- 3 – نقشه منطقه بندی فلز زایی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6

 

شکل 2-1- موقعیت زمین ساختی ایران در کمربند کوهزائی آلپ- هیمالیا……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 13

 

شکل2-2- تقسیم بندی زونهای ساختاری ایران……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 14

 

شکل 2- 3- تحرک میکرو پلیت ایران مرکزی از ژوراسیک تا به حال……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 16

 

شکل 2-4 -‌ میزان جابجایی گسل ها در مرکز تا شرق ایران……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 17

 

شکل2-5 – نقشه زمین شناسی انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 19

 

شکل 2-6- نقشه شمال گسل های شمال انارک……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 23

 

شکل 2-7- جایگاه سامانه گسل درونه در شمال ایران مرکزی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 24

 

شکل2- 8- تصاویر پانوراما از منطقه معدنی گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 30

 

شکل 2-9- نقشه 5000/1 ساختارهای منطقه به همراه برش های عرضی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 32

 

شکل 3-1- نقشه افیولیت های اصلی ایران و موقعیت افیولیت انارک در آن……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 34

 

شکل شکل 3-2- نقشه زمین شناسی منطقه مورد مطالعه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 36

 

شکل 3 – 3- مقاطع میکروسکپی سرپانتینیت های منطقه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 37

 

شکل 3 – 4-  مقاطع میکروسکپی شیست های ‌منطقه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 38

 

شکل3- 5-  موقعیت کمربندهای افیولیتی ایران مرکزی 39……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 39

 

شکل 3-6- مدل ژنتیکی تشکیل و نهشت طلا در سنگ های لیستونیتی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 41

 

شکل 3- 7 تصویر رگه های آرسنیدی نیکل و کانه زایی در منطقه ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 42

 

شکل 3-8- تصاویر ماکروسکپی و میکروسکپی از کانه زایی  ………………………………………………………………………………………………. 43

 

 

 

عنوان                                                                                                                                                  صفحه

 

 

 

شکل 3-9- تصاویر میکروسکپی از مقاطع صیقلی………………………………………………………………………………………………. 44

 

شکل 3-10- تبدیل کالکوسیت به دایژنیت………………………………………………………………………………………………. 46

 

شکل 3-11- تصویر SEM از مقطع صیقلی جهت شناسایی کانی نیکلین………………………………………………………………………………………………. 46

 

شکل 3-12- تصویر SEM از مقطع صیقلی جهت شناسایی کانی راملزیرگیت………………………………………………………………………………………………. 47

 

شکل 3-13- تصویر SEM از مقطع صیقلی جهت شناسایی کانی مائوچریت……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 47

 

شکل 3-14- تصویر SEM از مقطع صیقلی جهت شناسایی کانی آنابرژیت……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 48

 

شکل 3-15- تصویر SEM از مقطع صیقلی و تغییرات میزان عناصر در امتداد پروفیل مشخص شده……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 48

 

شکل 4-1- نقشه نقاط نمونه­برداری لیتوژئوشیمیایی در منطقه گود مرا……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 51

 

شکل4-2- هیستوگرام عناصر معرف برای نمونه­های منطقه مورد مطالعه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 55

 

شکل 4- 3 – نقشه پراکندگی عناصر اصلی در کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 56

 

شکل 4-4- ضریب همبستگی عناصر  (Ni, As, Co, Cu, Zn) در کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 59

 

شکل 4-5- آنالیز خوشه ای عناصر معرف در کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 60

 

شکل 4-6- نقشه پراکندگی هاله مرکب (Ni +Co +As ) در منطقه گودمراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 61

 

شکل 4-7-نقشه پراکندگی امتیاز فاکتوری 2 و 3……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62

 

شکل 5-1– تصاویر میکروسکپی از میانبارهای سیال ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 68

 

شکل 5-2- دیاگرام دما در برابر درصد وزنی NaCl……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 71

 

شکل 5-3- تعیین تیپ کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 73

 

شکل 5-4- چگالی میانبارهای مورد مطالعه……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 73

 

شکل 5-5- تعیین نوع سیال کانی ساز……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 74

 

شکل 5-6- نمودار فراوانی دمای همگن شدن سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 75

 

شکل 5-7- مدلی شماتیک برای نشان دادن تغییرات احتمالی سیالات درگیر……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 75

 

 

 

عنوان                                                                                                                                                صفحه

 

 

 

شکل 6-1- تصویر ETM با نسبت باندی 5 به 7 برای نمایش دگرسانی کربناته ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77

 

شکل 6-2- دگرسانی در اطراف رگه های معدنی در کانسار گود مراد……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 79

 

شکل 6-3- مکانیسم ژنتیکی فرضی برای رگه­های پنج عنصری ……………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81

 

فهرست جدول ها

 

عنوان                                                                                                                                               صفحه         

 

                                                                                                                 

 

 

 

جدول 1- 1- گروه بندی زایشی کانسارها و رخدادهای منطقه فلززائی انارک………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 6

 

جدول 2- 1- ماگماتیسم و کانه زایی های عمده در انارک………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 20

 

جدول 3-1- کانی شناسی لیستونیت ها………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 40

 

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. جدول 3-2- جدول پاراژنتیکی کانیهای موجود در کانسار گود مراد انارک………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 45

 

جدول 4-1- پارامترهای آماری داده­های خام عناصر  در منطقه گود مراد………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 53

 

جدول 4-2- ضریب همبستگی عناصر در کانسار گود مراد………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 58

 

جدول 4-3- نتایج آنالیز فاکتوری بر روی نمونه­ های منطقه گود مراد………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 62

 

جدول 5-1- ویژگی­ها و راه های تشخیص سیالات درگیر اولیه و ثانویه………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 67

 

جدول 5-2- طبقه بندی سیالات درگیر براساس فازهای تشکیل دهنده………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 69

 

جدول 5-3- ارتباط بین کاهش نقطه انجماد و درصد نمک طعام………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 70

 

جدول 5-4- اطلاعات مربوط به میانبارهای سیال در کانسار گود مراد انارک………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 72

 

………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. جدول 6-1- نقش دگرسانی در تحرک عناصر نیکل و کبالت ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77

 

جدول 6-2- مقایسه کانسارهای نوع پنج عنصری با کانسار گود مرا

 

 

2-2-1-3- سیستم­های لاینری دوتایی(DLS) 11

 

2-2-2- مواد درزگیر. 12

 

2-2-2-1- لاینرهای رسی متراکم (CCL) 12

 

2-2-2-2- لاینرهای معدنی متناوب (AML) 13

 

2-2-2-3- لاینرهای رسی-مصنوعی (GCL) 13

 

2-2-2-4- لاینرهای آسفالتی (AL) 13

 

2-3- شیرابه. 13

 

2-4- کانیهای رسی. 17

 

2-1-1- کانی­شناسی از طریق روش XRD.. 18

 

2-4-1-1-  کائولینیت.. 20

 

2-4-1-2-  اسمکتیت.. 21

 

2-4-1-3- ایلیت…………………………………………………………………………………. 22

 

2-4-1-4- کلریت……………………………………………………………………………….. 22

 

2-4-2- توانایی جایگزینی یونی. 23

 

2-4-3- ظرفیت تبادل کاتیونی (CEC) 23

 

2-4-4- مکانیسم فعل و انفعالات.. 24

 

2-5- پدیده جذب در خاک.. 26

 

2-5-1- هم­دمای جذب سطحی. 28

 

2-5-2- مدل­های جذب سطحی مبتنی بر تعادل. 30

 

2-5-2-1- معادله فروندلیچ. 30

 

2-5-2-2- معادله لانگ­مویر. 31

 

2-5-3-  واجذب.. 32

 

2-5-4- مواد آلی. 32

 

2-5-4-1- کانی لئوناردیت.. 35

 

2-5-4-2- کاربردهای زیست­محیطی لئوناردیت.. 36

 

2-6- رفتار فلزات در خاک.. 36

 

2-7- شیمی محلول خاک.. 37

 

2-8- خواص خاک مؤثر در جذب فلزات.. 40

 

2-8-1- اثر کاتیون­های رقیب.. 41

 

2-8-2- اثر تشکیل کمپلکس… 41

 

2-8-3- اثر pH………………………………………………………………………………………. 43

 

 

 

2-8-4- اثر پتانسیل ردوکس (اکسایش-کاهش) 44

 

2-9- اثرات زیست­محیطی آلودگی کادمیم بر موجودات زنده 45

 

2-9-1- مکانیسم­های اثر. 46

 

2-9-1-1- مکانیسم اثر در گیاهان. 46

 

2-9-1-2- مکانیسم اثر در جانوران. 47

 

2-9-1-3-  مکانیسم اثر در انسان. 48

 

2-10- رفتار کادمیم در خاک.. 49

 

2-11- مکانیسم­های انتقال مایعات.. 49

 

2-11-1- جریان فرارفت      50

 

2-11-2- جریان انتشار 51

 

 فصل سوم : مواد و روش­ها

 

3-1- مقدمه. 56

 

3-2- آزمایش­های شیمی خاک.. 56

 

3-2-1- ظرفیت تبادل کاتیونی (CEC)(روش استات سدیم) 56

 

) 57

 

3-2-3- مواد آلی (کربن آلی) 57

 

3-2-4- کربنات کلسیم معادل (آهک) (CCE) 57

 

3-3- آزمایشات مکانیک خاک.. 58

 

3-3-1- آزمایش دانه­بندی.. 58

 

3-3-1-1- دانه­بندی با الک ( برای ذراتی با قطر بزرگتر از mm075/0) 58

 

3-3-1-2- هیدرومتری به روش بایوکاس (برای ذراتی با قطرکمتر از mm075/0) 59

 

3-3-1-3-  هیدرومتری به روش ASTM.. 59

 

3-3-2- آزمایش حدود اتربرگ.. 60

 

3-3-3- آزمایش چگالی ویژه 63

 

3-3-4- آزمایش تراکم. 63

 

3-4- آزمایش کانی­شناسی (XRD) 64

 

3-4-1- تیمارهای مقدماتی. 64

 

) 64

 

3-4-1-2- حذف مواد آلی. 65

 

3-4-1-3- حذف اکسیدهای آهن آزاد. 65

 

3-4-2- جداسازی بخش رس.. 65

 

3-4-3- اشباع کمپلکس تبادلی. 66

 

3-4-3-1- اشباع با منیزیم. 66

 

3-4-3-2- تیمار با گلیسرول. 66

 

3-4-3-3- اشباع با پتاسیم. 66

 

3-4-4- تهیه اسلایدها 67

 

3-5- مشخصات لئوناردیت مصرفی. 67

 

3-6- آزمایشات جذب.. 68

 

3-6-1-1- تهیه محلول کادمیم برای آزمایش جذب انتخاب نمونه مناسب.. 68

 

3-6-1-2- تهیه محلول کادمیم برای آزمایش جذب تیمارهای مختلف لئوناردیت.. 68

 

3-7- آزمایش انتشار مولکولی. 69

 

3-7-1- تهیه ستون­های انتشار (مدل لاینری) 69

 

3-7-1-1- تهیه محلول کادمیم. 69

 

3-7-1-2- آماده سازی خاک مورد استفاده در ستون انتشار 70

 

3-7-1-3- اضافه کردن محلول آلاینده به ستون­ها 70

 

3-7-2- نحوه نمونه­برداری از محلول آلاینده 70

 

3-7-3- نحوه خارج کردن ستون­ها از قالب و قطعه­بندی.. 71

 

3-7-4- دستگاه بادی استحصال آب منفذی از خاک.. 71

 

3-7-5- معرفی نرم­افزار POLLUTE.V7. 75

 

3-7-6- معرفی نرم­افزار Sigma Plot.V12. 76

 

3-1- مدل­سازی انتقال کادمیم از طریق لندفیل به آبخوان زیرین. 77

 

فصل چهارم : نتایج و بحث

 

4-1- مقدمه. 78

 

4-2-  انتخاب نمونه مناسب      78

 

4-2-1- خصوصیات خاک.. 78

 

4-2-2- ویژگی­های جذبی کادمیم    81

 

4-3- کانی­شناسی. 85

 

4-4- طبقه­بندی خاک مورد مطالعه در سیستم یونیفاید. 86

 

4-5- خصوصیات مکانیکی خاک مختلط با سطوح مختلف لئوناردیت.. 87

 

4-6- برآورد ضرایب جذبی خاک در مقایسه با تیمارهای مختلف لئوناردیت.. 90

 

4-6-1- محاسبه ضریب تفکیک­پذیری در شرایط غیر تراکمی. 96

 

4-7- انتشار مولکولی. 97

 

4-7-1- محاسبه ضریب تأخیری ® 104

 

4-7-2- محاسبه ضریب تفکیک­پذیری در حالت متراکم. 104

 

4-8- مدل­سازی تحرک کادمیم در لاینر. 105

 

فصل پنجم : نتیجه­گیری و پیشنهادات

 

5-1- نتیجه­گیری.. 109

 

5-2- پیشنهادات.. 111

 

منابع  ……….. .. 112

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست جداول

 

جدول ‏1‑1: منابع زباله­های کادمیم­دار 1

 

جدول ‏2‑1: فهرست مواد خطرناک در آزمایش TCLP. 14

 

جدول ‏2‑2: گونه­های شیمیایی موجود در شیرابه طبق تحقیقات مختلف.. 16

 

جدول ‏2‑3: خصوصیات برخی از کانیهای رسی. 24

 

جدول ‏2‑4: آفینیته نسبی فلزات در خاک و اجزای سازنده آن. 39

 

جدول ‏3‑1: مختصات جغرافیایی محل نمونه­برداری.. 56

 

جدول ‏3‑2: مشخصات آزمایش پراکتور استاندارد. 64

 

جدول ‏3‑3: مشخصات لئوناردیت مورد استفاده 67

 

جدول ‏4‑1: خصوصیات فیزیکوشیمیایی نمونه خاک­های مورد مطالعه. 78

 

جدول ‏4‑2: خصوصیات مکانیکی نمونه­های خاک.. 79

 

جدول ‏4‑3: پارامترهای جذبی فروندلیچ و لانگ­مویر. 84

 

جدول ‏4‑4: خصوصیات مکانیکی نمونه­های خاک.. 88

 

جدول ‏4‑5: غلظت تعادلی و مقدار ماده جذب شونده خاک و تیمارهای مختلف لئوناردیت.. 90

 

جدول ‏4‑6: پارامترهای جذبی فروندلیچ و لانگ­مویر. 96

 

جدول ‏4‑7: ضریب تفکیک­پذیری نمونه­های مورد مطالعه و فاکتورهای وابسته به آن در محاسبات.. 97

 

جدول ‏4‑8: فاکتور تأخیری و پارامترهای مؤثر در محاسبه آن. 104

 

جدول ‏4‑9: ضریب تفکیک­پذیری کادمیم در ستون­های انتشار 105

 

جدول ‏4‑10: پارامترهای ورودی به نرم­افزار Pollute. 106

 

جدول ‏4‑11: غلظت کادمیم موجود در آبخوان با لاینری متشکل از خاک نمونه­های مورد مطالعه. 107

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست اشکال

 

شکل ‏1‑1: نقشه زمین­شناسی منطقه مورد مطالعه و محل­های نمونه­برداری.. 4

 

شکل ‏2‑1: طرح شماتیک یک لندفیل مهندسی- بهداشتی. 7

 

شکل ‏2‑2: لوله­های جمع­آوری و انتقال شیرابه در لایه زهکش… 8

 

شکل ‏2‑3: نحوه دوختن لایه­های ژئوتکستایل در حد فاصل لایه رسی و لایه زهکش… 8

 

شکل ‏2‑4: لایه­های مختلف یک لندفیل در حال ساخت.. 9

 

شکل ‏2‑5: مخزن جمع­آوری شیرابه لندفیل کینگ­استون کانادا 10

 

شکل ‏2‑6: انواع سیستم­های لاینری.. 12

 

شکل ‏2‑7: اصول طیف سنجی  XRD.. 20

 

شکل ‏2‑8: طرح هندسی از ساختار لایه کائولینیت.. 21

 

شکل ‏2‑9: چگونگی توزیع بار در لایه کائولینیت.. 21

 

شکل ‏2‑10: مکانیسم­های احتمالی جذب آب توسط سطوح رسی. 25

 

شکل ‏2‑11: مکانیسم­های مختلف جذب یون در سطح کانی. 27

 

شکل ‏2‑12: چهار دسته کلی هم­دماهای جذب سطحی. 29

 

و n در معادله فروندلیچ. 30

 

شکل ‏2‑14: کنترل کننده­های اصلی غلظت فلزات کمیاب در محلول خاک.. 37

 

شکل ‏2‑15: سه مکانیسم جذب کاتیون در سطح سیلیکات (مثل مونتموریلونیت) 38

 

شکل ‏2‑16: تحرک نسبی کاتیون­ها در میان خاک.. 40

 

شکل ‏2‑17: نمودار حلالیت کادمیم در خاک­های نیبلی با بافت لومی رسی. 44

 

شکل ‏2‑18: انتقال مایعات به طریقه فرارفت.. 50

 

شکل ‏2‑19: نمایش ریاضی جریان فرارفت.. 50

 

شکل ‏2‑20: انتشار مولکولی املاح. 52

 

شکل ‏3‑1: نمودار انواع رفتار خاک در برابر رطوبت.. 60

 

شکل ‏3‑2: دستگاه کاساگرانده برای تعیین حد خمیری خاک.. 61

 

ش

 

 

1-7 روش براوردیابی بیزی……………………………………………………………………………………………………………. 7

 

فصل دوم: فرایند رشد قابلیت اعتماد

 

2-1 مقدمه                                                                                                                        8

 

2-2 معرفی رشد قابلیت‌اعتماد………………………………………………………………………………………………………. 8

 

2-3 شاخص‌های اندازه‌گیری رشد قابلیت‌اعتماد……………………………………………………………………………. 11

 

2-4 داده‌های رشد قابلیت‌اعتماد………………………………………………………………………………………………….. 14

 

2-4-1 داده‌های زمان تا شکست پیوسته………………………………………………………………………………… 14

 

2-4-2 داده‌های گسسته………………………………………………………………………………………………………. 15

 

2-4-3 داده‌های چندمرحله‌ای………………………………………………………………………………………………. 17

 

2-4-4 داده‌های قابلیت‌اعتماد……………………………………………………………………………………………….. 18

 

2-4-5 داده‌های سیستم‌های میدانی……………………………………………………………………………………… 18

 

فصل سوم: مدل‌های پارامتری در رشد قابلیت‌اعتماد

 

3-1 مقدمه                                                                                                                      20

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

3-2 مدل دوان                                                                                                                  21

 

3-2-1 براورد پارامترها…………………………………………………………………………………………………………. 23

 

3-3 مدل کورو(NHPP) AMSAA……………………………………………………………………………………………. 25

 

3-3-1 براورد پارامترهای مدل کوروAMSAA………………………………………………………………………. 26

 

3-3-2 مثال                                                                                                               26

 

3-4 مدل دونوان و مورفی…………………………………………………………………………………………………………… 27

 

3-4-1 براورد پارامترهای مدل دونوان و مورفی………………………………………………………………………. 29

 

3-4-2 مقایسه مدل دونوان- مورفی با مدل دوان……………………………………………………………………. 30

 

3-4-3 مثال                                                                                                               32

 

3-5 مدلGRG                                                                                                                33

 

3-5-1 براورد پارامترهای مدلGRG……………………………………………………………………………………… 34

 

3-5-1-1 براورد پارامترها در داده‌های خاتمه شکست……………………………………………………….. 35

 

3-5-1-2 براورد پارامترها در داده‌های خاتمه زمان…………………………………………………………… 35

 

3-5-2 مثال                                                                                                               36

 

3-6 مدل پیش‌افکن کورو…………………………………………………………………………………………………………… 38

 

3-6-1 براورد پارامترهای مدل پیش‌افکن کورو……………………………………………………………………….. 39

 

3-6-2 مثال                                                                                                               41

 

 

3-7 مدل تعمیم‌یافته کورو…………………………………………………………………………………………………………. 43

 

3-7-1 براورد پارامترهای مدل تعمیم‌یافته کورو……………………………………………………………………… 45

 

3-7-2 مثال                                                                                                               46

 

3-8 مدل ارزیابی پیوسته تعمیم‌یافته کورو…………………………………………………………………………………… 48

 

3-8-1 براورد پارامترهای مدل ارزیابی پیوسته تعمیم‌یافته کورو………………………………………………. 50

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

3-8-2 مثال                                                                                                               54

 

فصل چهارم: مدل‌های ناپارامتری در رشد قابلیت‌اعتماد

 

4-1 مقدمه                                                                                                                      57

 

4-2 مدل‌بندی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده از آزمون همگنی فرایند پواسن……………………………………. 57

 

4-2-1 مثال                                                                                                               59

 

4-3 مدل‌بندی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده از ضریب تبدیل محیطی و رتبه- میانه………………………… 61

 

4-3-1 مثال                                                                                                               63

 

4-4 مدل‌بندی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده ازداده‌های تبدیل شده………………………………………………… 65

 

4-4-1 تبدیل داده‌ها……………………………………………………………………………………………………………. 66

 

4-4-1-1 بدون تعمیر……………………………………………………………………………………………………. 66

 

4-4-1-2 تعمیر کامل……………………………………………………………………………………………………. 66

 

4-4-1-3 تعمیر جزیی………………………………………………………………………………………………….. 67

 

4-4-2 مثال                                                                                                               68

 

فصل پنجم: رشد قابلیت‌اعتماد از دیدگاه بیزی

 

5-1 مقدمه                                                                                                                      70

 

5-2 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد در داده‌های پیوسته………………………………………………………………… 71

 

5-2-1 روش بیزی CGP برای براورد رشد قابلیت‌اعتماد…………………………………………………………. 72

 

5-2-1-1 مثال……………………………………………………………………………………………………………… 74

 

5-2-2 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده از توزیع پیشین مزدوج………………………………….. 75

 

5-2-2-1 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد در داده‌های خاتمه شکست…………………………………. 75

 

5-2-2-2 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد در داده‌های خاتمه زمان…………………………………….. 77

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

5-2-2-3 مثال……………………………………………………………………………………………………………… 77

 

5-2-3 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد در داده‌های چندمرحله‌ای با نمونه کوچک………………………. 79

 

5-2-3-1 مثال……………………………………………………………………………………………………………… 82

 

5-3 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد در داده‌های گسسته……………………………………………………………….. 85

 

5-3-1 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده از توزیع پیشین دریکله ترتیبی………………………. 85

 

5-3-1-1- مثال……………………………………………………………………………………………………………. 88

 

5-3-2 براورد بیزی رشد قابلیت‌اعتماد با استفاده از روش ماکسیمم آنتروپی توزیع پیشین بتا…….. 89

 

5-3-2-1 مثال……………………………………………………………………………………………………………… 93

 

5-4 ترکیب روش بیزی و سنتی………………………………………………………………………………………………….. 94

 

5-4-1 مثال                                                                                                               97

 

نتیجه گیری                                                                                                               100

 

واژه نامه فارسی- انگلیسی……………………………………………………………………………………………….. 101

 

واژه نامه انگلیسی-فارسی…………………………………………………………………………………………………. 104

 

منابع و مآخذ                                                                                                             107

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست شکل‌ها

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

شکل2-1: قابلیت‌اعتماد جاری و پیش‌افکن…………………………………………………………………………………… 12

 

شکل2-2: نمودار رشد قابلیت‌اعتماد…………………………………………………………………………………………….. 13

 

شکل3-1: نمودارلگاریتم MTBF تجمعی در مقابل لگاریتم زمان تجمعی………………………………………. 23

 

شکل3-2: مقدار  در مقابل شیب مدل دوان………………………………………………………………………….. 32

 

شکل 3-3: برازش مدل دوان و دونوان- مورفی به داده‌ها………………………………………………………………… 33

 

شکل3-4: نرخ شکست در دو مدل کوروAMSAA و GRG…………………………………………………………… 37

 

شکل3-5: برازش دو مدل کوروAMSAA و GRG به داده‌ها…………………………………………………………. 37

 

شکل 3-6: MTBFجاری، پیش‌افکن واقعی و پتانسیل واقعی در مدل ارزیابی مداوم تعمیم‌یافته کورو. 56

 

شکل4-1: هیستوگرام داده‌ها در بازه اول………………………………………………………………………………………. 59

 

شکل4-2: هیستوگرام داده‌ها در هر 10 بازه زمانی………………………………………………………………………… 59

 

شکل4-3: هیستوگرام داده‌ها در بازه سوم به بعد…………………………………………………………………………… 60

 

شکل4-4: هیستوگرام داده‌ها در بازه پنجم به بعد…………………………………………………………………………. 61

 

شکل5-1: براورد پارامترهای شکل و مقیاس………………………………………………………………………………….. 82

 

شکل5-2: توزیع های پسین 5 مرحله آزمون………………………………………………………………………………… 83

 

شکل5-3: منحنی های رشد قابلیت‌اعتماد تحت مدل بیزی و کوروAMSAA…………………………………. 84

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فهرست جداول

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

جدول1-1: مقادیر رتبه-میانه برای n=1,2,…,9…………………………………………………………………………….. 6

 

جدول2-1: داده‌های پیوسته زمان تا شکست………………………………………………………………………………… 15

 

جدول2-2: داده‌های گسسته پیروزی- شکست……………………………………………………………………………… 15

 

جدول2-3: داده‌های گسسته با حالت شکست………………………………………………………………………………. 16

 

جدول2-4: داده‌های گسسته تعداد شکست با زمان غیرتجمعی………………………………………………………. 16

 

جدول 2-5: داده‌های گسسته تعداد شکست با زمان تجمعی………………………………………………………….. 16

 

جدول2-6: داده‌های چندمرحله‌ای پیوسته……………………………………………………………………………………. 17

 

جدول2-7: داده‌های چندمرحله‌ای گسسته…………………………………………………………………………………… 18

 

جدول2-8: داده‌های قابلیت‌اعتماد……………………………………………………………………………………………….. 18

 

جدول2-9: داده‌های سیستم‌‌های میدانی……………………………………………………………………………………… 19

 

جدول3-1: زمان‌های رخداد56 شکست………………………………………………………………………………………… 27

 

جدول3-2: زمان‌های رخداد 10 شکست ومحاسبات مدل دوان و دونوان- مورفی……………………………… 32

 

جدول3-3: زمان‌های رخداد 10 شکست………………………………………………………………………………………. 36

 

جدول3-4: زمان‌های رخدادشکست و حالات شکست…………………………………………………………………….. 42

 

جدول3-5: زمانهای اولین رخداد B مجزا و EF آنها………………………………………………………………………. 42

 

جدول3-6: زمانهای رخداد56 شکست و حالات شکست………………………………………………………………… 47

 

جدول3-7: تعاریف حالات شکست در دومدل تعمیم یافته و ارزیابی مداوم کورو………………………………. 49

 

جدول3-8: زمانهای رخداد 50 شکست  و حالات شکست………………………………………………………………. 54

 

جدول3-9: زمانهای اولین رخدادBDD مجزا، EF صوری و واقعی آنها…………………………………………….. 55

 

جدول 4-1: زمانهای شکست در مراحل مختلف آزمون…………………………………………………………………… 63

 

عنوان                                                                                              صفحه

 

جدول4-2: زمانهای شکست تبدیل شده در مراحل مختلف آزمون………………………………………………….. 64

 

جدول4-3: زمانهای رخداد 17 شکست و اثرات آنها……………………………………………………………………….. 68

 

جدول4-4: براورد پارامترها در سه حالت بدون تعمیر، تعمیر کامل و تعمیرجزیی…………………………….. 69

 

جدول5-1: مقادیر وn، میزان اریبی براوردهای ML وبیزی آن………………………………………………………. 74

 

جدول5-2: مقادیر شدت شکست، براوردهای ML و بیزی آن…………………………………………………………. 78

 

جدول5-3: مقادیر α وβ ، براوردهای کوروAMSAA و بیزی آن…………………………………………………….. 82

 

جدول5-4: مراحل آزمون، تعداد واحدهای تحت آزمون و تعداد شکستها………………………………………….. 88

 

جدول5-5: مقادیر ………………………………………………………………………………………………………………… 89

 

جدول 5-6: مراحل آزمون، تعداد واحدهای تحت آزمون و تعداد شکستها………………………………………… 93

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

نمادها

 

زمان اتمام آزمون                                                                                             T

 

تابع چگالی احتمال در زمان t                                               f(t)

 

تابع توزیع احتمال در زمان t                                                F(t)

 

تابع قابلیت اعتماد در زمان t                                                R(t)

 

تعداد شکستها تا زمان t                                                    N(t)

 

ش

 

 

فصل دوم ـ مرور ادبیات تحقیق ………………………………………………………………………. 8

 

مقدمه …………………………………………………………………………………………………………………………………….. 10

 

1ـ2ـ بخش اول: مرور تجربی

 

1ـ1ـ2ـ پژوهشهای داخل کشور ……………………………………………………………………………………………… 10

 

2ـ1ـ2ـپژوهشهایخارجی………………………………………………………………………………………………………………..13

 

2ـ2ـبخش دوم:مرورتاریخی…………………………………………………………………………………………………………..14

 

1ـ2ـ2ـ تاریخچه فناوری اطلاعات و ارتباطات …………………………………………………………………………. 14

 

2ـ2ـ2ـ کامپیوتر……………………………………………………………………………………………………………………… 16

 

3ـ2ـ2ـ تاریخچه اینترنت ……………………………………………………………………………………………………….. 18

 

1ـ3ـ2ـ2ـ تاریخچه اینترنت در جهان ……………………………………………………………………………………. 18

 

2ـ3ـ2ـ2ـ تاریخچه اینترنت در ایران ……………………………………………………………………………………… 18

 

4ـ2ـ2ـ تاریخچه مدیریت دانش …………………………………………………………………………………………….. 19

 

3ـ2ـ بخش سوم: مرور مفهومی ……………………………………………………………………………………………… 20

 

1ـ3ـ2ـ اهمیت و ضرورت فناوری اطلاعات و ارتباطات ……………………………………………………………. 20

 

2ـ3ـ2ـ تعاریف فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT)………………………………………………………………….. 21

 

1ـ2ـ3ـ2ـ اطلاعات ………………………………………………………………………………………………………………… 23

 

2ـ2ـ3ـ2ـ فرق داده و اطلاعات ………………………………………………………………………………………………. 23

 

3ـ2ـ3ـ2ـ اطلاعات و سیستم …………………………………………………………………………………………………. 23

 

4ـ2ـ3ـ2ـ فناوری اطلاعات و سیستم های اطلاعاتی ………………………………………………………………. 24

 

3ـ3ـ2ـ اطلاعات و رایانه ………………………………………………………………………………………………………… 25

 

4ـ3ـ2ـ سیستم های  اطلاعاتی ……………………………………………………………………………………………… 27

 

1ـ4ـ3ـ2ـ سیستم های پشتیبانی تصمیم گیری …………………………………………………………………….. 27

 

2ـ4ـ3ـ2ـ سیستم خبره یا هوشمند ………………………………………………………………………………………. 29

 

3ـ4ـ3ـ2ـ سیستم اتوماسیون اداری ……………………………………………………………………………………….. 32

 

5ـ3ـ2ـ شبکه های ارتباطی ……………………………………………………………………………………………………. 36

 

6ـ3ـ2ـ سازمان شبکه ای ………………………………………………………………………………………………………. 40

 

7ـ3ـ2ـ نقش اینترنت …………………………………………………………………………………………………………….. 40

 

8ـ3ـ2ـ کاربردهای اینترنت ……………………………………………………………………………………………………. 41

 

9ـ3ـ2ـ اینترانت …………………………………………………………………………………………………………………….. 42

 

10ـ3ـ2ـ اکسترانت ………………………………………………………………………………………………………………… 43

 

11ـ3ـ2ـ  فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT)  و مدیریت دانش ……………………………………………… 43

 

 

12ــ3ـ2ـ تعاریف مدیریت دانش …………………………………………………………………………………………… 46

 

13ــ3ـ2ـ انواع دانش …………………………………………………………………………………………………………….. 47

 

14ـ3ـ2ـ ابزارهای مدیریت دانش …………………………………………………………………………………………… 48

 

15ـ3ـ2ـ مزایای مدیریت دانش ……………………………………………………………………………………………… 49

 

16ـ3ـ2ـ کاربردهای فناوری اطلاعات و ارتباطات بر فرآیندهای مدیریت دانش ………………………. 51

 

17ـ3ـ2ـ نقش فناوری اطلاعات بر مدیریت دانش ………………………………………………………………….. 57

 

18ـ3ـ2ـ عملکرد سازمان ………………………………………………………………………………………………………. 59

 

19ـ3ـ2ـ آشنایی با شهرداری ………………………………………………………………………………………………… 63

 

4ـ2ـ بخش چهارم: مرور نظری ………………………………………………………………………………………………. 64

 

1ـ4ـ2ـ مدلهای فرآیندی مدیریت دانش ………………………………………………………………………………… 64

 

1ـ1ـ4ـ2ـ مدل مفهومی مدیریت دانش نیومن ……………………………………………………………………….. 64

 

2ـ1ـ4ـ2ـ مدل حلزونی دانش ……………………………………………………………………………………………….. 66

 

3ـ1ـ4ـ2ـ مدل واتسون ………………………………………………………………………………………………………….. 67

 

5ـ1ـ4ـ2ـ مدل هیسیگ ………………………………………………………………………………………………………… 68

 

8ـ1ـ4ـ2ـ مدل پایه ها ی ساختمان دانش …………………………………………………………………………….. 68

 

2ـ4ـ2ـ نظریه های فناوری اطلاعات و ارتباطات ……………………………………………………………………… 73

 

1ـ2ـ4ـ2ـ نظریه ها ی اقتصادی …………………………………………………………………………………………….. 73

 

2ـ2ـ4ـ2ـ نظریه ها ی رفتاری ……………………………………………………………………………………………….. 74

 

3ـ2ـ4ـ2ـ نظریه فرهنگی و فناوری اطلاعات و ارتباطات ………………………………………………………… 76

 

4ـ2ـ4ـ2ـنظریه سیستمی ……………………………………………………………………………………………………… 87

 

3ـ4ـ2ـ مدل مفهومی تحقیق ……………………………………………………………………………………………………….93

 

4ـ4ـ2ـ فرضیه های تحقیق …………………………………………………………………………………………………… 96

 

فصل سوم : روش شناسی ………………………………………………………………………………. 97

 

1ـ3ـ مقدمه …………………………………………………………………………………………………………………………… 98

 

2ـ3ـ تعاریف نظری و عملی متغیرهای پژوهش  ……………………………………………………………………… 98

 

3ـ3ـ روش تحقیق  ………………………………………………………………………………………………………………… 100

 

4ـ3ـ اعتبار و پایایی تحقیق  …………………………………………………………………………………………………… 103

 

فصل چهارم: توصیف و تحلیل یافته ها  …………………………………………………………….. 106

 

مقدمه …………………………………………………………………………………………………………………………………….. 107

 

1ـ4ـ بخش اول: توصیف یافته ها …………………………………………………………………………………………… 108

 

2ـ4ـ بخش دوم: تحلیل یافته ها ……………………………………………………………………………………………. 131

 

فصل پنجم:جمع بندی و نتیجه گیری ……………………………………………………………….. 141

 

مقدمه ……………………………………………………………………………………………………………….142

 

1ـ5ـ جمع بندی یافته ها ………………………………………………………………………………………………………. 143

 

2ـ5ـ نتیجه گیری …………………………………………………………………………………………………………………. 147

 

3ـ5ـ محدودیت های پژوهش …………………………………………………………………………………………………. 153

 

4ـ5ـ پیشنهادهای پژوهش ……………………………………………………………………………………………………… 153

 

منابع ………………………………………………………………………………………………………………………………………. 155

 

پیوست ………………………………………………………………………………………………………… 167

 

 

 

 

 

 

 

فصل اول :

 

کلیات پژوهش

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

1ـ 1ـ مقدمه

 

فناوری شیوه و شگرد ساخت و کاربرد ابزار ، دستگاهها ، ماده ها و فرآیندهای گره گشایی دشوارهای انسان است. فناوری فعالیتی انسانی است و از همین رو ، از دانش و از مهندسی دیرینه تر است. زندگی بشر امروزی خواسته یا ناخواسته با این ابزارها درهم تنیده است. این در هم تنیدگی به شکلی در آمده است که تصور زندگی بدون این ابزارها ناممکن است و بشر هر روز بقای خود را بیشتر وابسته به استفاده از این ابزارها در تمامی شئون زندگی می یابد. یکی از این ابزارها که امروزه بطور وسیعی بر گستره وسیعی از زندگی ما سایه گسترده است فناوری اطلاعات و ارتباطات می‌باشد.

 

اسلیز و همکاران ( 2002) فناوری اطلاعات و ارتباطات را به عنوان یک چتر تعریف کرده اند که حجم وسیعی از سخت افزار ، نرم افزار و خدمات بکار گرفته شده برای جمع آوری ، ذخیره سازی ، بازیابی و مخابره اطلاعات را در بر می گیرد . تاریخچه بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات  به دهه های 40 و 50 میلادی بر می گردد که شرکت هایی از قبیل جنرال موتورز، فناوری اطلاعات و ارتباطات را در سیستم پرسنل و پرداخت حقوق بکار گرفتند . البته باید ذکر کرد که این نوع سیستم ها بسیار ابتدایی بودند، اما رشد سریع ، هم برای مدیریت و هم برای فناوری اطلاعات و ارتباطات به این منجر شد، که امروزه اکثر قریب به اتفاق شرکت ها و سازمان ها اعم از دولتی و غیردولتی ، به سمت بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات روی آورده اند.کشورهایی که به طور مؤثر در بازار جهانی به رقابت می پردازند بطور عمده از مزیت های فناوری اطلاعات و ارتباطات بهره می برند، که این خود منجر به توسعه کشور می شود. سیاستگذاران متوجه شده اند بسیاری از سرمایه گذاری های فناورانه در مؤسسه ها ، بنگاهها و سازمان ها به دلایلی از قبیل کهنگی فناوری ، اشکال های فنی ،نبود ابزارهای فناورانه مکمل و … بدون استفاده باقی مانده است( الیسون2003)، با توسعه روز افزون فناوری ها در محیط سازمان ها ، باید به تأثیرات و نقش آنها توجه کرد.

 

2ـ1ـ بیان مسئله

 

فراگیری انقلاب دیجیتالی در اروپا، آمریکا و تعدادی از کشورهای آسیایی چشم انداز اقتصادی و محیط کسب و کار را دگرگون ساخته است. پیشرفت سازمان ها ی کسب و کار در این کشورها نه تنها مدیریت الکترونیک  سیستم های اطلاعاتی را در برگرفته است بلکه توانایی و ظرفیت این کشورها برای پذیرش ، بکارگیری و اجرای سیستم های فناوری اطلاعات و ارتباطات (فاوا) را به نمایش گذاشته است که این خود برای حضور مؤثرتر در بازار جهانی به عنوان یک سطح از بهبود سودمندی و کارایی سازمانها ابزاری کارآمد تلقی می گردد. گیل (2005) عنوان می کند که در دنیای مدرن، نرم افزار یکی از مؤثرترین ابزارها برای هر سازمان است.

 

( سامکنگ و چرچ ، 2008) بیان می کنند که مدیریت مبتنی بر رایانه ، مدیران را قادر می سازد تا اطلاعات بهنگام را به منظور سنجیدن اثر بخشی کنونی بدست آورده و استراتژی های کسب و کار را طرح ریزی نمایند. همچنین به منظور سنجیدن اثربخشی کنونی بدست آورده و استراتژی ها ی کسب و کار را طرح ریزی نمایند. همچنین به منظور دستیابی به موفقیت و برتری در سازمان ، ایجاد و حفظ نگرش و ادراک مثبت در میان کاربران سیستم  ها و تکنولوژی های ارتباطی، حیاتی است.

 

الیسون ( 2003) خاطر نشان می کند که سیستم ها ی پیشرفته فناوری اطلاعات و ارتباطات می تواند شالوده و قابلیت هر سازمانی را از طریق افزایش کارایی جذب مشتری، هماهنگی خدمات، تسهیم اطلاعات در میان شعب، کارکنان، مدیران و داوطلبان، نگهداری سوابق مالی، جذب کمک های مالی … ارتقا داده و تقویت نماید. مثل هر نوع سرمایه گذاری دیگری، فناوری اطلاعات و ارتباطات باید در حد کمال خود بکار گرفته شود تا بازگشت کافی سرمایه را به دنبال داشته باشد. با اینحال تمایلاتی برای عدم کاربرد کارآمد فناوری اطلاعات و ارتباطات وجود دارد که برای بسیاری از سازمان ها چالش ایجاد می کند(گیل ، 2005).

 

شهرداریها به عنوان یک سازمان نیمه دولتی وظایفی را در قبال شهروندان بر عهده دارند و عملکرد آنها روی زندگی خصوصی و عمومی مردم یک منطقه یا شهر یا ناحیه … تاثیرگذار است. تا زمانی که چنین سازمانی خودش را با فناوریهای جدیدی که سرکار هستند مطابقت ندهد و با استفاده از آنها به بهبود عملکردش نپردازد چنین سازما نی نمی تواند از کسانی که از او انتظاراتی دارند حمایت کند و خواسته های آنها را برآورده سازد و موجب پیشرفت یک شهر شود. سازمان شهرداری باید به این مسئله رسیده باشد که برای اینکه یک شهر بتواند از فناوریهای الکترونیک استفاده کند و تبدیل به دولت الکترونیک شود باید از خود سازمان شروع کند.سرعت و دقت و ارتباط خوب با شهروندان و کارکنان از لازمه ی یک سازمان شهرداری است تا بتواند کارهایش را به موقع و به نحو احسن انجام دهد و این مهم جز با مجهز کردن سازمان به ابزارهای فناوری اطلاعات و ارتباطات و آشنایی و آموزش کارکنان آن برای استفاده از این ابزارها برآورده نمی شود. به این ترتیب از فناوری اطلاعات و ارتباطات قوی در زمینه ی بهره گیری از مدیریت دانش در جهت کاستن از مسائل و مشکلات فوق و همچنین حرکت در جهت تعالی و کارایی و کسب وضعیت رقابتی پایدار می توان بهره برد. در نتیجه با توجه به آنچه که گفته شد،تحقیق حاضر در مسیر و چارچوب تحقیقات گذشته در پی پاسخ به این سؤال است که آیا بین استفاده از قابلیت های فناوری اطلاعات و ارتباطات با عملکرد سازمانی رابطه ای وجود دارد؟ و همچنین آیا بین فرآیندهای مدیریت دانش به عنوان متغیر مداخله گر با استفاده از قابلیت های فناوری اطلاعات و ارتباطات با عملکرد سازمانی رابطه ای وجود دارد یا نه؟

 

3ـ1ـ ضرورت و اهمیت موضوع پژوهش

 

در محیط رقابتی امروزی ، سازمان ها برای بقا ناگزیر از ارتقاء بهره وری ، کارایی ، و اثر بخشی از طریق بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در سازمان های خود هستند. فناوری اطلاعات و ارتباطات ابزاری است که به طور عمده برای مدیریت استراتژی های کسب و کار و فرآیند های داخلی سازمان به کار می رود (بوهالیس و ا کونور، 2005).

 

(گاتس ،1997) فناوری اطلاعات و ارتباطات را به منزله سیستم عصبی یک سازمان می داند که وضعیت رقابتی آن را تعیین می کند. سازمان هایی که فناوری اطلاعات و ارتباطات را به کار می برند. قادرند اطلاعات مورد نیاز درباره بازار، رقابت ، مشتریان داخلی و بیرونی سازمان را فراگرفته و اهرم دانش را برای دستیابی به مزیت رقابتی در جهت افزایش سهم بازار بکار برند . فناوری اطلاعات و ارتباطات ، ارتباطات بین سازمان ها را سرعت می بخشد و ایجاد ارتباط بهتر با مشتریان و کاهش هزینه ها را درپی دارد. تحقیقات نشان داده است که استفاده از رایانه به عنوان یکی از اشکال فناوری باعث بهبود بهره وری و افزایش انعطاف پذیری می شود(نامبیسان و وانگ، 2000).

 

ICT”  برای سازمان ها منافع بسیاری به دنبال دارد ؛ یادگیری از محیط داخلی و بیرونی ، به کارگیری دانش برای کسب منافع و مزیت رقابتی ، بهبود ارتباطات سازمانی ، بهبود روابط با مشتریان ، کاهش هزینه ها ، ایجاد ارزش بواسطه هم افزایی و مدیریت اشتراک و انتقال دانش، بهبود خدمات در همه مراحل ارتباط با مشتری ، شتاب تغییر ، رشد و یادگیری ، سودآوری و … در نتیجه بهبود عملکرد سازمان را دارد.اما علی رغم داشتن چنین مزایایی ، اغلب یک ترس اولیه از بکارگیری تکنولوژی و جای دادن آن در محیط کار بخاطر برخی عوامل وجود دارد. اگرچه برخی از این عوامل ممکن است باعث نگرانی جدی باشند اما معمولا پس از شیب اولیه منحنی یادگیری ( زمانیکه سازمان فناوری جدیدی را بکار می گیرد و با افت بهره وری همراه است) برطرف می شوند. به عبارتی فرصت هایی که ICT  در طولانی مدت به ارمغان می آورد سودمند است” ( هارپر و یوتلی، 2001،ص 11-15) .

 

مانند هر نوع سرمایه گذاری دیگری، ICT باید در حد کمال خود به کارگرفته شود تا بازگشت کافی سرمایه را به دنبال داشته و منافع ذکر شده را پدید آورد؛ این در حالیست که در سازمان ها ، تمایلاتی برای عدم کاربرد کارآمد ICT وجود دارد که برای بسیاری از سازمان ها چالش ایجاد می کند.

 

سازمانهای شهرداری در عصر حاضر در معرض تغییرات مداوم قرار دارند. ارتباط وتعامل این سازمانها با عوامل مختلفی چون دولت، بخش خصوصی ، و سایر سازمانهای ملی و بین المللی و مهم تر از همه عوامل اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی باعث می شود که این سازمانها در معرض خواسته های متفاوت و گوناگونی قرار گیرند، از این رو ضروری است تا این سازمانها برای حفظ جایگاه و موفق بودن در رسالت سازمانی خود از طریق بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات و مدیریت دانش موجود سازمان و سایر روش های علمی عملکرد خود را بهبود بخشند. سازمانهای شهرداری نهادهای هدفداری هستند که در طول زمان به طرق مختلف در جستجوی رشد و توسعه بوده اند . شهرداریهای کشور یکی از نهادها ی اصلی و اثر گذار بر تمامی فعالیت های فرهنگی ، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی کشور هستند و ارتباطات وسیعی با سازمانهای مختلف دیگر دارند و تاثیرگذار و متاثر از سازمان ها هستند.

 

یکی از حوزه های متاثر از فناوری اطلاعات و ارتباطات و فرایند ها ی مدیریت دانش، سازمان شهرداری منطقه 6 تهران می باشد. لذا این دو عامل باید در راستای حل معضلات این سازمان و بهبود عملکرد آن به کار گرفته شود وبه همین دلیل ضرورت دارد تا مدیران این سازمانها در بکارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات بیش از پیش از اثرات آن بر عملکرد سازمان های خود آگاهی داشته و تدابیر لازم را جهت افزایش مثبت آن اتخاذ نمایند.

 

4ـ1ـ اهداف پژوهش

 

پیشرفت ها ی صورت گرفته در فناوری، ارائه دهندگان خدمت را قادر می سازد تا فناوری ها ی گوناگون را برای تحویل خدمتشان با یکدیگر ترکیب کنند.

 

فناوری اطلاعات و ارتباطات و سیستم اطلاعاتی در عصر حاضر که تحت عنوان عصر انفجار اطلاعات و عصر تغییرات سریع نامیده شده است از جایگاهی در سازمانها برخوردار است که ادامه حیات سازمانها بدون استفاده از این ابزار ناممکن می نماید. بهره گیری از امکانات حاصل از سیستم های اطلاعاتی و فناوری اطلاعات با توجه به حوزه نفوذ آنها در سازمانها و شمول تاثیراتشان بر نحوه عملکرد و شیوه انطباق سازمان با تغییرات محیطی امری است که اجباری شده است.

 

هدف از این پژوهش این است که نقش فناوریهای اطلاعات و ارتباطات بر بهبود عملکرد سازمان(سازمان شهرداری منطقه 6تهران) را از نظر کارکنان این سازمان بسنجیم به این ترتیب هدف کلی عبارت است از:

 

بررسی نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات بر  بهبود عملکرد سازمان شهرداری منطقه 6 تهران

 

و هدف جزئی:

 

الف)تعیین رابطه بین قابلیت فناوری اطلاعات و ارتباطات و عملکرد سازمانی در شهرداری منطقه 6

 

ب) تعیین رابطه بین قابلیت های فناوری اطلاعات و ارتباطات و فرآیندهای مدیریت دانش

 

ج) تعیین رابطه فرآیندهای مدیریت دانش با استفاده از قابلیت های فناوری اطلاعات و ارتباطات و عملکرد سازمان

 

در ا