2-2-4 چربی پلاسما   ……………………………………………………………………….. 26

 

 

2-2-4-1  انواع اصلی چربی های موجود در خون   ……………………………………….. 27

 

 

2-2-4-2  پیشینه پژوهش…………………………………………………………………….. 30

 

 

 

 

 

فصل سوم:روش تحقیق

 

 

3-1 مقدمه…………………………………………………………………………………….. 48

 

 

3-2 روش تحقیق……………………………………………………………………………… 49

 

 

3-3 جامعه و نمونه آماری (آزمودنی) ها…………………………………………………….. 49

 

 

3-4 محیط پژوهش وغذا……………………………………………………………………… 51

 

 

3-5 پروتکل تمرینی………………………………………………………………………….. 51

 

 

فصل چهارم:تجزیه و تحلیل داده ها

 

 

4-1 مقدمه…………………………………………………………………………………….. 54

 

 

4-2 تجزیه و تحلیل توصیفی یافته های پژوهش……………………………………………… 55

 

 

4-2-1 اطلاعات و ویژگی توصیفی آزمودنی ها…………………………………………….. 55

 

 

4-2-2 یافته های مربوط به متغیرهای مورد مطالعه………………………………………… 55

 

 

4-3 تجزیه و تحلیل استنباطی یافته های پژوهش…………………………………………….. 56

 

 

4-3-1 فرضیه اول……………………………………………………………………………. 56

 

 

4-3-2 فرضیه دوم……………………………………………………………………………. 57

 

 

4-3-3 فرضیه سوم……………………………………………………………………………. 59

 

 

4-3-4 فرضیه چهارم…………………………………………………………………………. 61

 

 

4-3-5فرضیه پنجم …………………………………………………………………………… 63

 

 

4-3-6 فرضیه ششم…………………………………………………………………………… 65

 

 

فصل پنجم:بحث و نتیجه گیری

 

 

5-1 مقدمه…………………………………………………………………………………….. 69

 

 

5-2 خلاصه پژوهش………………………………………………………………………….. 70

 

 

5-3 بحث و بررسی…………………………………………………………………………… 72

 

 

5-4 نتیجه گیری………………………………………………………………………………. 74

 

 

5-5 پیشنهادات برخاسته از پژوهش………………………………………………………….. 75

 

 

5-6 پیشنهادات برای پژوهش های بعدی…………………………………………………….. 76

 

 

فهرست منابع و مآخذ………………………………………………………………………….. 78

 

 

چکیده انگلیسی………………………………………………………………………………… 85

 

 

 

 

چکیده :

 

 

در این پژوهش تأثیر هشت هفته تمرینات استقامتی بر روی اینترلوکین6 ،گلوکز ،انسولین ،آدنوزین تری فسفات و چربی پلاسمائی موش های صحرائی نر بررسی گردید . بدین منظور آزمودنی ها شامل 14 سر موش صحرایی نر بالغ 3 ماهه نژاد ویستار بوده اند که از مرکز انستیتو پاستور شهرستان آمل تهیه شدند و سپس حیوانات به محیط آزمایشگاه منتقل گردیده و به دو گروه کنترل و تمرین (هر گروه 7 سر) تقسیم شدند.. گروه تمرین بمدت 8 هفته تحت تمرین استقامتی قرار گرفته و در پایان دوره 8 هفته ای مجددا” میزان اینترلوکین6 ، گلوکز ،انسولین ،آدنوزین تری فسفات و چربی پلاسمائی هر دوگروه اندازه گیری و ثبت شد . متغیرهای اندازه گیری شده در دو گروه کنترل و تمرین با هم مقایسه شده و سپس آمار توصیفی و استنباطی به منظور تجزیه و تحلیل و آزمون فرضیه ها مورد استفاده قرار گرفت . برای مقایسه متغیرهای مورد مطالعه بین دو گروه از آزمون های t مستقل استفاده گردید. و برای کلیه محاسبه های آماری از نرم افزار Spss win.ver16  استفاده شد. نتایج پژوهش  حاضر نشان داد هشت هفته تمرین استقامتی بر سطوح اینترلوکین 6 پلاسمای موش های صحرایی نر تأثیر معنی داری دارد (p=0/001) ومشاهده شد که اینترلوکین 6 پلاسمای موش های تمرین کرده بطور قابل ملاحظه ای بیشتر از موش های تمرین نکرده می باشد.اما هشت هفته تمرین استقامتی بر سطوح گلوکز ،آدنوزین تری فسفات و چربی پلاسمای موش های  صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معنی داری ندارد . و براین اساس مشاهده شد که هشت هفته تمرینی استقامتی موجب افزایش اندکی در گلوکز ، آدنوزین تری فسفات و چربی پلاسمای موش های نر صحرایی تمرین کرده نسبت به تمرین نکرده می باشد. با این حال تفاوت قابل ملاحظه ای بین دوگروه  وجود ندارد . همچنین بر سطح انسولین پلاسمای موش های نر صحرایی تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معنی داری ندارد البته انسولین موش های تمرین کرده اندکی کمتر از موش های تمرین نکرده بود با این حال تفاوت قابل ملاحظه ای بین دو گروه وجود نداشت .

 

 

1-1مقدمه

 

 

در دهه اخیر توسعه در مطالعات حیطه های ایمونولوژی و هورمون شناسی توسط محققان علوم ورزشی افزایش یافته است. همچنین با توجه به تعاملات معنا داری که بین سیستم ایمنی و هورمونی برقرار است و در اثر فعالیت های بدنی، فرد تحت تأثیر تغییرات هورمونی و ایمنی قرار خواهد گرفت لذا بررسی تعاملات موجود بین دستگاه ها و تغییرات آنها متعاقب فعالیت های بدنی مورد توجه محققان قرار گرفته است که نه تنها به حفظ سلامتی ورزشکاران بلکه از دیدگاه بهبود سلامت عموم افراد جامعه می تواند مفید و سودمند باشد (1 ،14).

 

 

عضله اسکلتی ظرفیت بیان چند سیتوکین شامل اینترلوکین های 6 ، 8 و 15 را دارد که روی هم رفته میوکین نامیده می شود.هندسچین و اسپیگمن در سال 2008 میوکین ها را سیتوکین های تولید شده بوسیله ی سلول های عضلانی می دانند که ارتباط ورزش و التهاب را مشخص می کنند(14،41).  فعالیت انقباضی در تنظیم بیان مقادیر بالایی از سیتوکین ها در عضله اسکلتی نقش دارد. میوکین ها باعث تسهیل چند پاسخ سلولی به ورزش مانند سرکوب پروتئولیزی ، آنژیوژنز و تنظیم گلیکوژن عضلانی می شوند (1 ،45).در این میان اینترلوکین 6 توجه زیادی را به خود جلب کرده زیرا از یک سو در دوره ی پس از ورزش یعنی هنگام افزایش عملکرد انسولین رها می شود و از سوی دیگر با چاقی و کاهش عملکرد انسولین رابطه دارد (44 ،46).

 

 

بنابراین این تحقیق در نظر دارد غلظت های اینترلوکین 6 ، انسولین ، گلوکز ، ATP و چربی پلاسمایی را طی یک دوره تمرین استقامتی بر روی موش های نر صحرایی مورد مطالعه قرار دهد.

 

 

 

1-2بیان مسأله

 

 

از آنجا که تمرینات استقامتی باعث سوخت و ساز در انرژی می شوند سؤالی که همیشه در تحقیقات متعدد مطرح می شود این است که چرا تمرینات استقامتی نسبت به دیگر تمرینات انرژی بیشتری به مصرف می رسانند؟

 

 

شاید مدت زمان فعالیت تمرینات استقامتی بیشتر باشد تحقیقات انجام شده توسط قنبری نیاکی به درستی این گفته را تأیید می کند که تمرینات طولانی مدت با شدت 60 تا 80% Vo2max به ویژه اگر به مدت یک یا چند هفته تکرار شوند ذخایر انرژی سلول (شامل ATP و گلیکوژن) دچار کاهش و تخلیه می شوند(11). همچنین وودز و همکاران  به این نتیجه رسیدند که همیشه باید تعادل بین انرژی برقرار باشد (بین دریافت و هزینه کرد انرژی) تا وزن به عنوان ساده ترین شاخص بر هم خوردن تعادل انرژی در یک دوره زمانی نسبتاً طولانی ثابت باقی بماند در غیر این صورت این موازنه به هم خورده ، اضافه یا کاهش وزن رخ خواهد داد (10،16).

 

 

اینتر لوکین 6،سیتوکینی است که اثر پیش و ضد التهابی از خود نشان می دهد.هنگام ورزش عضله ی اسکلتی در حال انقباض مقادیر مشخصی اینتر لوکین 6 را به درون گردش خون رها می کند. این فرضیه وجود دارد که  6-IL رها شده از عضله دارای نقش های متابولیکی است(1،8 ،23).

 

 

اینترلوکین 6 به دلیل ماهیت گیرنده های خود اثر متفاوتی در انواع سلول ها دارد. اینترلوکین 6 دارای ویژگی های پیش التهابی در سلول های چربی و کبد است و موجب ایجاد مقاومت به انسولین در هر دوی این سلول ها می شود . بر خلاف اثرهای دیده شده در کبد و سلول های چربی ، اثر مثبت این سیتوکین بر عضله ی اسکلتی با افزایش مصرف گلوکز در مطالعه های کوتاه مدت نشان داده شده است(8 ،10،39). آزاد شدن مهارکننده های انسولین زمانی که انسولین بلافاصله بعد از ورزش افزایش می یابد ، نا همسو به نظر می رسد مطالعه های اخیر نشان داده اند که اینترلوکین 6 دارای اثر ضد چاقی است و حساسیت انسولین را افزایش می دهد مانند : لپتین ، کیناز پروتئینی فعال کننده ی 5AMPI(AMPK) را در عضله ی اسکلتی و بافت چربی فعال می کند. فعال سازی AMPK با اثر بر مسیر پیام دهنده انسولین موجب افزایش مصرف گلوکز می شود (8و10).همان طور که گفته شد محل تولید و گستره ی اثر سیتوکین ها فراتر از دستگاه ایمنی است .ورزش مثال جالبی برای نشان دادن این مطلب است که چگونه سلول هایی که منشأ ایمنی ندارند می توانند سیتوکین های ویژه ای تولید و ترشح کنند(14). بیان اینترلوکین 6 درون عضلانی و آزاد شدن پروتیین های عضلانی زمانی که گلیکوژن درون عضلانی وضعیت بحرانی دارد بیشتر می شود  به نظر می رسد اینترلوکین 6 تا حدی به محتوای گلیکوژن عضلانی وابسته است . رها شدن 6-IL از عضلات در حال انقباض ودر پی آن ؛ تجمع در گردش خون عمومی رابطه ی نزدیک با مدت ورزش دارد(19،52) . هنگام ورزش بلند مدت سطح گلیکوژن عضلات اسکلتی در حال انقباض کاهش می یابد بنابراین این فرضیه مطرح می شود که هنگام ورزش بلند مدت و در پاسخ به بحران انرژی به ویژه کاهش ذخایر گلیکوژن میوفیبرهای عضله ی در حال انقباض ، رها شدن اینترلوکین 6 از عضله رخ می دهد. با کاهش گلیکوژن عضله وابستگی عضلات در حال  انقباض به  گلوکز خون به  عنوان  منبع انرژی افزایش می یابد و رها شدن 6-IL از عضلات در حال انقباض ممکن است پیامی به کبد برای افزایش تولید گلوکز باشد تا از افت گلوکز خون ناشی از ورزش جلوگیری کند(14،22،35).

 

 

بنابر برخی مطالعه ها،تزریق گلوکز هنگام ورزش میزان افزایش ناشی از ورزش در اینترلوکین 6  سرم را کاهش می دهد با این حال اگر چه مکمل  سازی  کربوهیدرات  هنگام ورزش  افزایش  اینترلوکین 6 سرم  را مهار می کند بر بیان افزایش 6-IL در عضله ی درحال انقباض اثری ندارد (16،33،26).

 

 

رها شدن اینترلوکین 6 از عضله ی در حال انقباض هنگام ورزش پیامی برای تولید گلوکز کبدی ایجاد می کند. مصرف سوبستر ای عضله را تنظیم می کند و موجب بالا رفتن ذخایر گلیکوژن و اکسایش چربی می شود .6-IL ممکن است در هنگام ورزش در فراهم کردن انرژی از راه فعال کردن لیپولیز بافت چربی نقش داشته باشد.  افزایش کوتاه مدت ناشی از انقباض در اینترلوکین 6 می تواند اثرهای مفیدی بر متابولیسم داشته باشد . در حالی  که افزایش  بلند  مدت سطح اینترلوکین 6 سرم می تواند با نارسایی متابولیک و بیماری قلبی و عروقی همراه باشد.(27،15)

 

 

با توجه به این که مطالعاتی درباره تغییرات غلظت 6-IL ، انسولین ، ATP ،گلوکز و چربی پلاسمایی به تنهایی بر موش های نر صحرایی وجود دارد  اما هنوز  مطالعه ای انجام نشده که تمامی این فاکتورها را در یک تمرین استقامتی بر روی موش های نر صحرایی بسنجد.

 

 

لذا سؤال اصلی این پژوهش که به دنبال یافتن پاسخ آن می باشد این است آیا انجام تمرینات استقامتی تأثیری بر غلظت های 6-IL ، انسولین ، ATP ،گلوکز و چربی پلاسمایی موش های نر صحرایی دارد؟

 

 

1-3اهمیت و ضرورت پژوهش

 

 

در چند سال گذشته اجراهای ورزشی پیشرفت چشم گیری داشته است. سطح اجراهای ورزشی که چند سال پیش تصور آن دشوار می نمود اکنون پیش پا افتاده شده است و روز به روز بر تعداد ورزشکارانی که قابلیت کسب نتایج غالب را دارند افزوده می شود. ممکن است این سؤال پیش بیاید که دلایل پشت پرده ی چنین پیشرفت های شگرف چیست؟ بدیهی است جواب آسانی برای این سؤال وجود ندارد با این حال از بین عوامل مطرح می توان گفت ورزش میدان مبارزه است و انگیزش بالا فعالیت سخت چندین ساعته را عملی می سازد به همین ترتیب ، مربیگری نیز به جهت همکاری ها و مشارکت متخصصان و کارشناسان علوم ورزشی ، رشد چشم گیری داشته است. امروزه بستر علمی گسترده تری درباره ی مطالعات مربوط به ورزشکاران فراهم شده است که به طور مستقیم در روش انجام تمرینات ورزشی بازتاب پیدا می کند علوم ورزشی از ماهیت توصیفی به طرف ماهیت علمی پیشرفت کرده است (2).

 

 

متأسفانه علیرغم صرف هزینه های بسیار برای برگزاری مسابقات ، تنها نتایج  برد و باخت گزارش می شود و از شرایط جسمانی و روانی ورزشکاران و تیم های ورزشی هیچ گونه خبری به گوش نمی رسد و تجزیه و تحلیل علمی و عینی در رابطه با ویژگی های قهرمانان و تیم های  پیروز به عمل نمی آید. بنابراین علاوه بر توجه به نتایج بازی و مسابقات در رشته های مختلف ورزشی توجه به مسائل فیزیولوژیکی و روان شناختی نیز مهم می باشد(2،6). لذا با توجه به پیشرفت تمرینات ورزشی و مطالعات کم و محدود در خصوص موضوع مورد نظر ،محقق بر آن است تا اولین گام را در جهت پاسخ گویی به بسیاری از سوالات پیچیده و مبهم در ارتباط با غلظت های 6-IL ، انسولین ، ATP ،گلوکز و چربی پلاسمایی و مسائل فیزیولوژیکی موش های نر صحرایی در هنگام تمرینات استقامتی بردارد.

 

 

هم چنین در پی این پژوهش ،دریابد که در کدام یک از مراحل تمرین استقامتی بیشترین و کمترین تغییرات غلظت اینترلوکین 6 ، انسولین، ATP ،گلوکز و چربی پلاسمایی را در موش ها خواهد داشت که با اقدامات کاهنده و افزاینده غلظت ،آزمودنی ها را در حد نرمال غلظت قرار دهد و اهمیت اصلی و عمده دیگر از اجرای این پژوهش کمک به مربیانی است که در سطح بالاتری بر تربیت بازیکنان زبده می پردازند تا از همان ابتدای امر بهترین ها و مناسب ترین بازیکنان را از نظر خصوصیات فردی جهت آموزش و سرمایه گذاری انتخاب نمایند.

 

 

ضمناً نتایج این پژوهش به مربیان و بازیکنان کمک می کند که بازیکنان با کمترین هزینه انرژی ،بیشترین عملکرد را داشته باشند و اینکه با چه شرایطی تمرین کنند که غلظت فاکتورهای فوق در نورم استاندارد خود باشند.و اینکه بعد از 8 هفته تمرین تغییری در این فاکتورها دیده خواهد شد یانه.

 

 

پس با توجه به تحقیقات قبلی و اهمیت موضوع تحقیق حاضر ، اولین سؤالی که طرح می شود این است که آیا در حین تمرینات وضعیت فیزیولوژیکی آزمودنی ها (موش ها) تغییر می یابد؟ و آیا این تغییر بر عملکرد (موش ها) تأثیری دارد؟

 

 

بنابراین با توجه به مدت و شدت تمرینی که آزمودنی ها انجام می دهند دومین مسأله این است که در یک دوره تمرینات استقامتی میزان غلظت6-IL ، انسولین ، ATP ،گلوکز و چربی پلاسمایی بر روی موش های نر صحرایی چقدر می باشد؟

 

 

 

1-4اهداف پژوهش

 

 

1-4-1هدف کلی پژوهش

 

 

هدف کلی این پژوهش تأثیر یک دوره تمرینات استقامتی 8 هفته ای بر غلظت های  6-IL ، انسولین ، ATP ،گلوکز ونیم رخ لیپید پلاسمایی در موش های نر صحرایی می باشد.

 

 

1-4-2اهداف جزئی (اختصاصی)

 

 

1. تعیین تغییرات مقادیر اینترلوکین6 پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین پس از 8 هفته تمرین استقامتی

 

1. تعیین تغییرات مقادیر انسولین پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین پس از 8 هفته تمرین استقامتی

 

1. تعیین تغییرات مقادیر ATP پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین پس از 8 هفته تمرین استقامتی .

 

1. تعیین تغییرات مقادیرغلظت گلوکز پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین پس از 8 هفته تمرین استقامتی .

 

5.تعیین تغییرات مقادیر چربی پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین پس از 8 هفته تمرین استقامتی .

 

 

 

1-5فرضیه ها

 

 

فرضیه اول :بین  تغییرات مقادیر اینترلوکین6 پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معنی داری وجود دارد .

 

 

فرضیه دوم : بین تغییرات مقادیر انسولین پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معناداری وجود دارد .

 

 

فرضیه سوم : بین تغییرات مقادیر ATP پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معناداری وجود دارد .

 

 

فرضیه چهارم :بین تغییرات مقادیر گلوکز پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معناداری وجود دارد .

 

 

فرضیه پنجم : بین تغییرات مقادیر چربی پلاسمایی موش های صحرایی نر تمرین کرده و بدون تمرین تفاوت معناداری وجود دارد .

 

 

1-6محدودیت های پژوهش

 

 

– هرچند در پژوهش حاضر عواملی از قبیل چرخه ی روشنایی و خاموشی، تغذیه، صدا، دما، رطوبت و سرعت ومدت برنامه تمرینی کنترل شد، اما این پژوهش با محدودیت هایی نیز مواجه بود که برخی از آنها عبارتند از:

 

 

الف

 

 

 

 

2-2-2-شکل گیری و رشد چربی……………………………………….. ……………………………..19

 

 

2-2-3-نقش فعالیتهای ورزشی در کاهش وزن…………………………………………………………………………………………………. …………………………….20

 

 

2-2-4-ارتباط ورزش با کاهش وزن……………………………………….. …………………………….21

 

 

2-2-5-مصرف چای سبز و تاثیرات آن……………………………………….. …………………………….21

 

 

2-2-6-تاثیرات چای سبز بر کاهش کلسترول خون……………………………………….. …………………………….23

 

 

2-2-7-خواص اعجاب آور چای سبز…………………………………………………………………………………………………………. 25

 

 

2-2-8-فواید چای سبز بر سلامتی……………………………………………………………………………………………………………… 34

 

 

2-2-9-چه زمانی چای سبز بخوریم…………………………………………………………………………………………………………… 38

 

 

3-2-ادبیات نظری……………………………………………………………………………………………………………………………………. 38

 

 

2-3-1-پیشینه داخلی……………………………………………………………………………………………………………………………….. 39

 

 

2-3-2-پیشینه خارجی……………………………………………………………………………………………………………………………… 48

 

 

4-2-خلاصه……………………………………………………………………………………………………………………………………………. 55

 

 

فصل سوم: روش­شناسی تحقیق

 

 

1-3-مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………………………. 57

 

 

2-3-روش تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………………………… 58

 

 

3-3-جامعه آماری……………………………………………………………………………………………………………………………………… 59

 

 

4-3-حجم نمونه و روش نمونه گیری………………………………………………………………………………………………………….. 59

 

 

5-3-محدوده زمانی و قلمرو مکانی……………………………………………………………………………………………………………… 59

 

 

6-3-شرح پروتکل تمرینی………………………………………………………………………………………………………………………….. 59

 

 

7-3- روش ها و ابزار اندازه گیری………………………………………………………………………………………………………………. 61

 

 

8-3-شرح پرسش نامه………………………………………………………………………………………………………………………………. 62

 

 

9-3-روش تجزیه وتحلیل اطلاعات…………………………………………………………………………………………………………….. 62

 

 

10-3-متغیرهای تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………………. 63

 

 

11-3-خلاصه…………………………………………………………………………………………………………………………………………… 64

 

 

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده

 

 

 

 

1-4-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………… 66

 

 

2-4-تحلیل آماری……………………………………………………………………………………………………………………………………. 67

 

 

2-4-1-آمار توصیفی………………………………………………………………………………………………………………………………… 67

 

 

3-4-آمار استنباطی……………………………………………………………………………………………………………………………………. 74

 

 

3-4-1-فرضیه آماری متناظر کلموگروف اسمیرونف…………………………………………………………………………………….. 75

 

 

3-4-2-فرضیه یک…………………………………………………………………………………………………………………………………… 76

 

 

3-4-3-فرضیه دو…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 77

 

 

3-4-4-فرضیه سه…………………………………………………………………………………………………………………………………….. 78

 

 

3-4-5-فرضیه چهار…………………………………………………………………………………………………………………………………. 79

 

 

3-4-6-فرضیه پنج……………………………………………………………………………………………………………………………………. 80

 

 

3-4-7-فرضیه شش………………………………………………………………………………………………………………………………….. 81

 

 

4-4-تحلیل …………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 82

 

 

5-4-خلاصه…………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 92

 

 

 

فصل پنجم: بحث و نتیجه‌گیری

 

 

1-5-مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………………… 95

 

 

2-5-نحوه شکل گیری سوالات و فرضیه های تحقیق……………………………………………………………………………………. 96

 

 

3-5-روش شناختی پژوهش………………………………………………………………………………………………………………………. 96

 

 

2-5-1-نتایج توصیفی………………………………………………………………………………………………………………………………. 96

 

 

2-5-2-تحلیل استنباطی………………………………………………………………………………………………………………………….. 103

 

 

3-5-ارائه راهکارها………………………………………………………………………………………………………………………………… 107

 

 

4-5-پیشنهادات پژوهشی………………………………………………………………………………………………………………………… 107

 

 

5-5-محدودیت ‌ها…………………………………………………………………………………………………………………………………. 107

 

 

6-5-خلاصه………………………………………………………………………………………………………………………………………….. 108

 

 

الف) منابع فارسی……………………………………………………………………………………………………………………………………. 109

 

 

ب) منابع انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………………. 111

 

 

چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………………….. 118

 

 

 

 

چکیده

 

 

هدف از این پژوهش یافتن تأثیر هشت هفته تمرینات منتخب ورزشی و مصرف چای سبز بر کاهش چربی زیر پوستی و نیمرخ لیپیدی‌ در‌ دانشجویان چاق غیرفعال بود. بدین منظور‌27 دانشجو دارای اضافه وزن ‌‌پسر با میانگین سنی 24 تا 19، قد (12±177Cm)‌ و‌ وزن‌ (50/19±50/103Kg)‌ انتخاب ‌و ‌سطح‌چربی زیر‌پوستی و میزان چربی خون آنان و ‌قبل‌ و بعد آزمون‌ اندازه­گیری و به صورت تصادفی به 3 گروه که گروه اول فقط مصرف کننده چای سبز گروه دوم که  تمرینات منتخب انجام میدادن و گروه سوم که همزمان چای سبز ورزش منتخب انجام میدادن تقسیم و پس از هشت هفته اقدام به جمع آوری داده ها کرده و سپس از آزمون آماری کلمو گروف -اسمیر نوف، به منظور بررسی نرمال بودن و برای مقایسه اختلاف درون‌گروهی از آزمونTوابسته و برای مقایسه بین گروه‌ها از تحلیل واریانس استفاده شده بعد از تجزیه و تحلیل در قبل و بعد سطح چربی‌زیر پوستی در سطح معنا داری تاثیر هشت هفته مصرف چای سبز و انجام ورزش منتخب و همزمانی ورزش و مصرف چای سبز در هر3 گروه با 95٪ اطمینان باعث کاهش چشمگیر چربی زیر پوستی گردید.و در سنجش شاخص های کاهش چربی خون در سطح معنا داری تاثیر تاثیر هشت هفته مصرف چای سبز و انجام ورزش منتخب و همزمانی ورزش و مصرف چای سبز در هر سه گروه بررسی که شاهد کاهش چشمگیر چربی خون در گروه سوم و اثر بسیار ضعیف در گروه دوم و عدم تاثیر در گروه اول بودیم.

 

 

واژگان کلیدی: چربی زیر پوستی ، چای سبز، نیم رخ لیپیدی

 

 

   1-1)مقدمه

 

 

در سال‌های اخیر کم تحرکی، چاقی و سندرم متابولیک، از درجات خفیف تا شدید در جوامع در حال رشد رو به افزایش است، به طوری که در ایران آمار منتشره حاکی از افزایش 70 درصد اضافه وزن در بین جوانان گزارش شده است(عزیزی و صالحی، 2003).

 

 

بیش از یک میلیارد نفر از مردم جهان با مشکلات وزنی مواجه اند که دست کم 300 میلیون نفر از آنها چاق­اند (1996بیرگس) مشکلات وزنی در کشورهای در حال توسعه به موضوعی پیچیده تبدیل شده است که ابعادی اجتماعی و روان شناختی را دربر می‌گیرد که در واقع تمامی گروه‌های سنی و طبقات اجتماعی – اقتصادی را متأثر می‌سازد. افزایش مصرف غذاهای پرانرژی با مقادیر زیاد قند و چربی اشباع که فاقد مواد مغذی کافی‌اند، همراه با کاهش فعالیت بدنی، موجب شده که چاقی در بعضی از نواحی آمریکای شمالی، انگلستان، اروپای غربی، خاورمیانه، جزایر اقیانوس آرام، استرالیا و چین از سال 1980 به بعد تا 3 برابر افزایش یابد (عزیزی و همکاران، 1377).

 

 

همه گیری مشکلات وزنی به کشورهای صنعتی منحصر نیست، این مشکلات، در کشورهای در حال توسعه در مقایسه با کشورهای توسعه یافته اغلب رشدی سریع‌تر داشته است. در کشور ما نیز بر اساس آمار وزارت بهداشت، بیش از 27 درصد از مردان و 40 درصد زنان چاق‌اند واز نظر رتبه بندی در رتبه 10کشور چاق دنیا از نظر تعداد افراد دارای اضافه وزن قرار دارد. مشکلات وزنی عامل خطر اصلی بیماری‌های مزمن مرتبط با تغذیه از جمله دیابت نوع 2 و بیماری قلبی–عروقی، فشار خون، سکته مغزی و بعضی سرطان‌هاست (مظفری و نبئی، 1381). عوارض آن بر سلامت، دامنه‌ای از افزایش خطر مرگ زودرس تا بیماری‌های جدی مزمن را که کیفیت زندگی را کاهش می‌دهند، در بر می‌گیرد. نکته‌ای که باید مورد توجه ویژه قرار گیرد، افزایش بروز این مشکلات در کودکان است. عوامل متعددی مانند زمینه‌های ارثی، محیطی و زمینه‌های اجتماعی – اقتصادی، ممکن است فقر حرکتی یا پرتحرکی را دامن بزند و طراوت و شادابی جسمانی کودکان را متزلزل کند.

 

 

بررسی‌های گوناگون نشان داده‌اند که شیوع اختلال های وزنی و دیگر عوامل خطرزای بیماری‌های قلبی – عروقی در بسیاری از جوامع تحت تأثیر عوامل اجتماعی _ اقتصادی است (مالینا و بوچارد، 1381). پژوهش‌های انجام شده در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته، نشان داده‌اند، که در همه گروه‌های سنی شیوع اضافه وزن در مردان و چاقی در زنان شایع است. همچنین ارتباط شیوع چاقی با وضعیت اجتماعی – اقتصادی در قشر مسن دیده نشده است، درحالی که این ارتباط در بین جوانان دیده می‌شود. لیسا و دیگران،(2008) . با توجه به مطالب به خوبی می‌توان نقش ورزش و فعالیت های بدنی را بر سلامت جسمی و به ویژه چربی خون پی برد.

 

 

در کنار موارد متعدد تأثیر گذار بر سلامتی و از میان مواد غذایی متعدد می‌توان چای سبز را نام برد، امروزه با تبلیغات وسیعی که درباره خواص درمانی چای سبز در کاهش وزن در جامعه، رسانه‌ها و اینترنت وجود دارد، از خاصیت های چای سبز خاصیت آرامش بخشی آن است که به پیشگیری از پرخوری‌های عصبی که منجر به اضافه وزن و در نهایت چاقی می‌شود، کمک می‌کند. مصرف چای سبز با کاهش سطح کلسترول خون در ارتباط بوده و همچنین احتمال بروز بیماری‌های ناشی از کرونر قلبی به دلیل تأثیری که بر روی کاهش میزان کلسترول خون دارد مؤثر است از اینرو تا حدی خطر بروز بیماریهای قلبی را نیز کاهش می‌دهد.

 

 

1-2)تشریح موضوع و بیان مساله:

 

 

از آنجایی که چند دهه اخیر چاقی و تجمع چربی در بدن، به صورت یک مشکل جدی مطرح شده و این موضوع به عنوان یکی از موارد مهم طب پیشگیری مورد توجه قرار گرفته است (مرکز تحقیقات قلب و عروق، 1373). آمارهای مربوط به چاقی، خبر از بحران می‏دهند؛ چون در طی دهه قبل، متوسط جرم بزرگسالان تقریباً 6/4 کیلوگرم اضافه شده است. این بحران به‏ویژه به دلیل در آمیختگی چاقی و شماری از بیماری‏های جسمانی است که توجه پژوهشگران را به خود جلب کرده است. طبق آمار منتشر شده از سازمان بهداشت جهانی 2/1 میلیارد نفر بین سنین 18 تا 76 سال از چاقی رنج می‏برند . تجمع چربی در سراسر بدن یکسان نیست. توزیع آن‏ (چربی) در بین زنان و مردان و سنین مختلف تفاوت دارد (هیم و دیگران، 2000).

 

 

علاوه بر این ، چاقی می‌تواند عامل خطر مستقلی برای تری گلیسیرید خون بالا و سطوح کلسترول لیپیدی باغلضت بالا، پایین باشد(کیم و دیگران، 2010). در ایران تنها مطالعات اندکی در ارتباط با تعیین نیم‌رخ چربی و شیوع اختلال لیپیدهای خون صورت گرفته است، بطوریکه نتایج آن‌ها بیانگر اختلال در نیم‌رخ لیپیدی و شیوع بالای آن در جامعه دارد (فشاراکینیا و دیگران،2008).

 

 

تمرین مقاومتی به طور مطلوب غلظت‌های لیپوپروتئین با چگالی پایین (LDL-C) را کاهش و لیپوپروتئین با چگالی بالا- کلسترول(HDL-C) را افزایش می‌دهد(گلبرگ، 1994؛ جوزف و دیگران، 1999). به هرحال نتایج متضادی هم در این زمینه وجود دارد. (کوکینوس ودیگران، 1991؛لمورا، 2000). تفاوت‌های روان‌شناختی موجود از جمله روش‌های تمرینی، ویژگی‌های آزمودنی، کنترل تغذیه و زمان نمونه‌گیری خون پس از فعالیت، ممکن است عامل تغییر پذیری در تمرینات باشد (ووتن، 2008؛ هرناندز، 2009 ). تردیدی وجود ندارد که یکی از دلایل افزایش بافت چربی در بدن، عدم فعالیت حرکتی و افزایش بافت چربی (چاقی) با بسیاری از بیماری‌ها از جمله بیماری‌های قلبی به ویژه تنگ شدن عروق کرونر، پرفشار خونی، بیماری دیابت، برخی از انواع سرطان‌ها، مشکلات کبدی و … ارتباط دارد (کرباسیان، 1379).

 

 

محققان به این موضوع اشاره کرده‌اند که فعالیت‌های ورزشی طولانی مدت با کاهش چربی زیر پوستی رابطه مستقیمی دارند (ویلمور، و همکاران ترجمه معینی، 1378).

 

 

جای تعجب نیست که برخی نیز اظهار کرده‏اند با تمرینات ورزشی می‏توان امیدوار بود که میزان‏ وزن بدن، چربی زیر پوستی، دور اندام و لیپید های سرم کاهش یابد(ویلمورو همکاران، ترجمه معینی، 1378).استدلال آنان مبتنی بر این واقعیت علمی است که اگر به کالری دریافتی شخص اضافه نشود و هم‌زمان میزان انرژی‏ مصرفی فرد نیز افزایش یابد، منجر به کاهش میزان چربی بدن و چربی زیر پوست خواهد شد (همان).

 

 

از طرفی، تحقیقات اپیدمیولوژیک نشان داده‌اند که مصرف چای سبز در ارتباط مستقیم با کاهش چربی در خون و بافت­های بدن می­باشد. این مکانیسم بر اساس نتایج مطالعات حیوانی به دست آمده است(ماتسودا، 1986؛ یانگ، 1997) چای سبز حاوی تعدادی ترکیب پلی فنولی تحت عنوان کتکین است(کاکودا، 2002) بررسی‌ها نشان داده است که کتکین­ها آثار نوروپرتکتیو خود را از طریق مهار رادیکال­های آزاد، کاهش پراکسیداسیون چربی، کاهش آپاپتوز و نیز آثار ضد التهابی اعمال می­کنند(سوزرلند،2006). چای تأثیری بر میزان اشتها و در نتیجه دریافت غذا و انرژی نداشته است؛ بنابراین کاهش چربی‌های محوطه بطنی و همچنین کاهش وزن را شاید بتوان از یک سو مرتبط با افزایش مصرف انرژی به واسطه بتا- اکسیداسیون و تولید حرارت دانست و از سوی دیگر به مهار جذب انرژی مواد هضم شده متعاقب مصرف چای ارتباط داد(قربان‌زاده و همکاران، 1390). در این رابطه دوولوو همکاران 1999 گزارش کردند که تجویز عصاره چای سبز به طور قابل ملاحظه‌ای باعث افزایش انرژی و اکسیداسیون چربی در مردان جوان می­شود( دالوت و دیگران، 2000).

 

 

با توجه به مطالب بیان شده؛ این تحقیق در پی پاسخ‌یابی به این مساله است که اثرات هم‌زمان مصرف چای سبز و ترکیبی از تمرینات بدنی و اثر هرکدام از آن‌ها به تنهایی را در نیمرخ لیپیدی و  چربی زیر پوستی در بین مردان جوان چاق چه تأثیری داشته و هدف.

 

 

بررسی تأثیر هشت هفته فعالیت‏های منتخب بر نیمرخ لیپیدی و کاهش چربی زیر پوستی دانشجویان چاق ایلام، واینکه تأثیر مصرف چای سبز و تمرینات ترکیبی مذکور به تنهایی چگونه است؟

 

 

   1-3)اهمیت و ضرورت انجام تحقیق :

 

 

بی‌گمان، تغییرات عمیق در سبک زندگی افراد در سراسر دنیا، ناشی از روند شتابان تکنولوژیکی سبب گردیده که نه تنها ماهیت مشاغل و کارها به سمت فعالیت‌های الکترونیکی و ماشینی سوق داده شود و از تحرکات فیزیکی افراد کاسته شود، بلکه روند شتابان رشد جمعیت و استفاده از دستکاری های ژنتیکی به منظور رشد انبوه و تولید سریع محصولات دامی وکشاورزی از یک منظر و رهیافت افراد در استفاده از مواد غذایی آماده و دارای حجم کالری و چربی بسیار بالا موجب شده است که به طور مرتب، ما شاهد افزایش تعداد افراد چاق و نیز بیماری‌ها و امراض ناشی از نوع مصرف مواد غذایی، کاهش تحرک باشیم.

 

 

کاهش تحرک و مصرف غذاهای پرچرب از تهدید های محتمل دنیای امروز می‌باشد و با این علم، رهیافت های علمی به سمت بررسی و ارزیابی خواص آندسته از مواد غذایی که میتواند با مصرف شدن ،تا حدودی سبب کاهش تهدیدهای سلامتی ناشی از مصرف چربی ها را موجب گردیده و سبب دیفورمیشن و یا کافت چربی های غیر ضروری بدن گردد، بیش از گذشته مورد توجه بوده است.[16]

 

 

یکی از این مواد غذایی اعجاز آور، مصرف چای سبز به صورت نوشیدنی دم کرده بوده و بر اساس تحقیقات لویس [17]2009، سبب شده در یک دوره مشخص 2 ماهه ، تا 37% از حجم چربی‌های اطراف ناحیه شکم و ران افراد مورد مطالعه را کاهش دهد. والبته از موارد قابل بررسی فعالیتهای ورزشی از جهت طراحی با توجه به جدید بودن نمیتوان  تا مشخص شدن نتیجه اظهار نظر کرد.

 

 

توزیع چربی در بدن اهمیت ویژه‌ای دارد، وجود چربی اضافی در ناحیه شکم یا بالا تنه که با عنوان چاقی شکمی شناخته می‌شود، یک پیش آگهی مستقل برای عوامل خطرساز قلبی-عروقی و پیامدهای آن است. افزایش چربی احشایی به مراتب خطرناک‌تر از تجمع چربی در سایر نقاط بدن است و خطر مرگ زودرس و بیماری‌هایی نظیر فشار خون بالا، هیپرلیپیدمی، دیابت، حمله قلبی، و برخی سرطان‌ها را افزایش می‌دهد.

 

 

همچنین تحقیقاتی که به بررسی تأثیر چای سبز بر بدن داشته نشان از تأثیر این ماده غذایی بر سطح کلسترول خون بوده، شین شین ژنگ[18] و همکارانش از دانشکده پزشکی پکینگ در پکن ، مصرف چای سبز را بر میزان کلسترول خون مؤثر دانسته و همچنین معتقدند این ماده سطح کلسترول بد را نیز کاهش می‌دهد.

 

 

این تحقیقات بر دو گروه تحت آزمایش صورت گرفت که تنها اعضای یکی از آنها چای سبز مصرف کرده بودند. طبق نتیجه، مصرف چای سبز از سه هفته تا سه ماه ،‌ سطح کلسترول خون این افراد را تا ۷.۲ میلی‌گرم در هر یک دهم لیتر کاهش داد

 

 

 

 

2-3-1تعاریف برنامه ریزی استراتژیک 11

 

 

3-3مزایای برنامه ریزی استراتژیک 13

 

 

2-4برخی از مدلهای ارائه شده برای سازمان­های ورزشی 14

 

 

2-4-1مدل اسلک 14

 

 

2-4-2مدل کمسیون ورزش استرالیا 15

 

 

2-4-3مدل اسکات چاپمن 18

 

 

2-4-4مدل اوستر 20

 

 

2-4-5مدل گود اشتاین و همکاران 20

 

 

2-4-6مدل Spp 21

 

 

2-5مفهوم مدیریت استراتژیک 21

 

 

2-6تجزیه و تحلیل عوامل محیطی 23

 

 

       . 24

 

 

2-7تاریخچه آموزش شنا: 26

 

 

2-7-1- آموزش شنا در دوران قدیم: 26

 

 

2-7-2 آموزش شنا در ایران باستان: 29

 

 

2-7-3 آموزش شنا در دوران جدید: 30

 

 

2-7-4 آموزش شنا در ایران در دوران جدید : 31

 

 

2-8 شنا و تأثیر آن بر سلامت افراد: 33

 

 

2-8-1 شنا و تأثیر آن بر سلامت جسمانی افراد: 33

 

 

2-8-2 شنا و تأثیر آن بر سلامت روانی افراد: 34

 

 

2-9 برنامه آموزش رسمی شنا در مدارس برخی کشورها: 35

 

 

2-10 روش تدریس شنا: 37

 

 

2-11آموزش از طریق بازی: 39

 

 

2-7- شنا ورزشی مناسب برای کودکان : 40

 

 

2-12 استعدادیابی در شنا: 42

 

 

2-9- افراد در شنا : 45

 

 

2-13 شنا از دیدگاه دین مبین اسلام: 46

 

 

14-2معرفی  استان اذربایجانغربی 47

 

 

2-15  ادبیات وپیشینه تحقیق : 47

 

 

 

2-15-1 مرور تحقیقات انجام شده داخل کشور: 47

 

 

2-15-2 مرور تحقیقات انجام شده خارج کشور: 50

 

 

2-15جمع بندی: 51

 

 

فصل سوم

 

 

3-1مقدمه 53

 

 

3-2روش تحقیق 53

 

 

3-3مراحل انجام پژوهش 53

 

 

3-4جامعه اماری ونمونه اماری 53

 

 

3-5قلمرومکانی وزمانی تحقیق 53

 

 

3-6روش های اماری واندازه گیری متغیرهای تحقیق 54

 

 

3-7روش های گرداوری اطلاعات وداده ها 54

 

 

3-8روش های تجزیه وتحلیل داده ها 54

 

 

-8-1ماتریس ارزیابی عوامل داخلی 54

 

 

3-8-2ماتریس ارزیابی عوامل خارجی 55

 

 

3-8-3تجزیه تحلیلSWOT 56

 

 

3-9محدودیتهای تحقیق 58

 

 

3-9-1محدودیت­های تحت کنترل 58

 

 

3-9-2محدودیت­های خارج کنترل 58

 

 

3-10خلاصه فصل 58

 

 

فصل چهارم

 

 

4-1مقدمه 60

 

 

4-2توصیف اطلاعات جمعیت شناختی 60

 

 

4-3تحلیل اماری داده های تحقیق 62

 

 

4-3-1تحلیل ورتبه بندی بااستفاده از از ازمون فریدمن 62

 

 

65

 

 

4-4تجزیه و تحلیل داخلی و خارجی 68

 

 

4-5خلاصه فصل 70

 

 

فصل پنجم

 

 

5-1مقدمه 72

 

 

5-2نحوه شکل گیری سوالات تحقیق 72

 

 

5-3روش شناختی پژوهش 73

 

 

5-4 خلاصه نتایج حاصل ازپژوهش 73

 

 

بحث4-5 74

 

 

5-6 نتیجه گیری 77

 

 

5-7پیشنهادات 78

 

 

5-7-1پیشنهادات برگرفته از تحقیق 78

 

 

5-7-2پیشنهادات پژوهشی 79

 

 

منابع وماخذ

 

 

الف: منابع فارسی 81

 

 

ب:منابع انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………………………..88

 

 

ضمائم

 

 

ضمائم الف……………………………………………………………………………………………………………………………………………………..93

 

 

ضمائم ب……………………………………………………………………………………………………………………………………………………….96

 

 

چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………………………………………………….99

 

 

 

1مقدمه

 

 

فعالیت جسمانی منظم با عمر طولانی­تر، زندگی سالم­تر و کاهش ابتلا به بیماری­های قلبی، فشار خون بالا، دیابت ، چاقی و برخی سرطان­ها ارتباط دارد. (عزیزی ، 1390، صص. 61-62) علاوه بر آن ورزش باعث جلوگیری از چاقی و باعث بهبود مهارتهای اجتماعی می­شود. (محمدزاده ، 1388، صص. 55-56) ورزش    وسیله ای با ارزش برای حفظ سلامت جسمانی است و رابطه­ی نزدیکی با سلامت روانی دارد، به ویژه پیشگیری از بروز ناهنجاریهای روانی دارد.(مرتضوی ,1370) تحرک بدنی از ناراحتی و افسردگی می­کاهد. اعتماد به نفس را افزایش داده و خودپنداره را تقویت می­کند. به خصوص در سنین نوجوانی وکودکی ابزار سالمی برای آزاد کردن انرژی­های ذخیره شده است و این خود بسیار لذت بخش و آرامش دهنده است. شرکت در فعالیت های ورزشی موجب اجتماعی شدن ،کسب مهارت، افزایش نشاط و شادابی و ارتباط سالم با همسالان و دوست یابی کمک می­کند. ( مسدد ,1388) تربیت­بدنی باعث رشد و شکوفایی شایستگی­های جسمانی می­شود، بطوریکه تمام بچه­ها بتوانند کارآمدتر و مؤثرتر حرکت کنند و با ایمنی بیشتری فعالیت کنند و در نهایت درک کنند که چه می­کنند. پیامد تربیت­بدنی «سواد جسمانی»است که مبانی ضروری برای تکامل و موفقیت می­باشد. ­(دربانی ، 1383، ص.9). ورزش امر یادگیری را تسهیل کرده وکندذهنی را از بین می­برد  و باعث تخلیه هیجانات کودکان شده و فرد را برای اجرای بهتر عبـادات یاری می­کند.(قنبری نیاکی ، 1367، صص.210-211) . مسلماً تربیت­بدنی و ورزش از طریق روشهای متفاوت، به آموزش و رشد کودکان و نوجوانان کمک می­کنند. از جمله فواید و نتایج تربیت­بدنی و ورزش در مدارس ، رشد اجتماعـی کودکـان، رشد سبک زندگـی، رشـد عاطفـی، رشد اجتماعـی و رشد شناختـی می­باشد .(بایلی ، 1386، صص. 46-49). محرومیت یا محروم شدن از فرصتها در دوره ابتدایی تأثیر مخربی را بر توانایی فرد برای زندگی مؤفقیت­آمیز در طول عمر دارد. کودکان در طول سالهای اولیه زندگی به فرصتهای زیادی نیاز دارند تا هم مهارتهای حرکتی پایه را که اساس مهارتهای ورزشی به شمار می­رود، فرا بگیرند و هم فهم خود را از اجرای حرکتی که در آن انتقال یادگیری قابل اهمیت هستند، بهبود دهند. (نیکرلز ، 1382، ص. 16).

 

 

یکی از ورزش­هایی که کاربرد زیادی داشته , از محبوبیت فراوانی برخوردار است رشته­ی شنا می­باشد.که توجه به آن ضرورت و اهمیت یادگیری شنا و سفارش آن در دین مقدس اسلام و گفتار پیامبر اکرم (ص) در این زمینه ,ضرورت یادگیری آن را به وضوح بیان می­نماید. ( نیکو بخت، 1380 ) به طور کلی ورزشی است که عضلات را قوی و محکم کرده ، هیجانات و اضطراب را کاهش داده بدن را نرم و انعطاف پذیر می­سازد . و باعث می­شود فرد انرژی بیشتری برای انجام کارهای روزانه­ی خود کسب کند. شنا سلامت را بهبود بخشیده و موجب تناسب اندام تمام بدن می­شود. به عنوان یک ورزش با بدن بسیار ملایم برخورد می­کند و آسیب ناشی از آن در حداقل هستنند. علاوه براین ورزش شنا به سبب ماهیت خود یکی از مناسب­ترین ورزش ها برای تمامی معلولان است که می­تواند ضمن تقویت توانایی جسمانی آنان که جنبه توان­بخشی و باز­پروری دارد موجب نشاط و شادابی شود. (جلالی فراهانی,1391ص 98)

 

 

شواهد باستان­ شناسی نشان می­دهد که قدمت شنا و شنا کردن به 2500سال قبل از میلاد در تمدن مصر و بعد از آن در تمدن آشور  و یونان و روم باستان باز می­گردد و آنچه از گذشته آموزش شنا استنباط می­شود. بر اساس یافته­هایی است که حروف تصویری هیروگلیف مصریان به دست آمده یونانیان باستان و رومی­ها شنا را جزء برنامه­های مهم آموزش نظامی خود قرار داده بودند. و مانند الفبا یکی از مواد درس در آموزش­ و پرورش بوده است . شنا در شرق به قرن اول قبل از میلاد برمی­گردد. ژاپن جایی است که شواهد و مدارکی از مسابفات شنا در آن وجود دارد. در قرن هفتم به دستور رسمی حکومتی, شنا به صورت اجباری در مدارس تدریس می­شد. (کریمی,1392) در ایران نیز پس از پیروزی انقلاب اسلامی گسترش شنا در بین مردم سرعت گرفت. استخرهای زیادی ساخته شدند و بسیاری از والدین با پی بردن به اهمیت ورزش شنا ، فرزندانشان را برای یادگیری شنا، در استخرها ثبت نام کردند. 5/65 درصد استخرهای تهران بعد از انقلاب ساخته شده­اند. (تندنویس ، 1392صص.1-8) همایشی که معاونت تربیت بدنی و سلامت آموزش وپرورش در پنجم تا هفتم مهر 1380 برگزار کرد ، بیانیه­ای در 13 بند توسط کارشناس مسئولان تربیت­بدنی ادارات کل آموزش و پرورش صادر گردید و در بند آخر کارشناس مسئولان تربیت­بدنی، خواستار توسعه و تقویت رشته­های ورزشی پایه «شنا، دوومیدانی و ژیمناستیک» و آموزش مهارت­های پایه و بنیادی تربیت­بدنی را در سنین نونهالی و نوجوانی شدند .(راسخی، 1382، ص.26). لذا معاونت تربیت بدنی و سلامت وزارت آموزش وپرورش به منظور توسعه       قابلیت های جسمانی و اهداف تربیتی ورزش شنا وهمچنین بهبود ترییت بدنی در مدارس طرح سباح را برای پایه سوم ابتدایی به صورت اجباری تصویب و به اجرا در آورده است . با توجه به موارد ذکر شده تحقیق حاضر بر آن است تا مشکلات ،موانع و کاستی ها , فرصت ها وتهدیدات طرح سباح را دراستان آذربایجان غربی شناسایی کرده تا موانع به صورت مطالعات علمی و کارشناسی توسط مسولان ذی­ربط حل و تهدیدات به فرصت تبدیل شوند تا حداکثر استفاده از آن نصیب جامعه تعلیم و تربیت کشور شود.

 

 

1-2تشریح موضوع وبیان مسئله

 

 

ورزش شنا یکی از محبوب ترین ورزش­ها در بین اقشار مختلف مردم است که از سن نوزادی تاکهنسالی   می­توان آن را انجام داد و به طورکلی ورزشی است که هیجان راکاهش داده , عظلات را قوی و مستحکم کرده و بدن  را نرم و انعطاف پذیر می­سازد و باعث می­شود افراد انرژی بیشتری را برای انجام کارهای روزانه خود کسب کند. شنا سلامتی را بهبود بخشیده و موجب تناسب بدن می­شود و آسیب­های ان درحداقل هست وکم شدن وزن بدن در آب به افراد ی که بدن آماده­ای ندارندکمک می­کند تا راحت­ترحرکت کنند.(رشیدپور,1382)

 

 

در نزد ایرانیان قدیم شنا یکی ازامور تعلیمی اطفال بودکه درمرحله سوم تحصیلی می­آموختند وآموختن شنا جهت بهره مندی ازمنافع آن درحیات عادی ودر هنگام جنگ بوده است .(تندنویس ,1392,ص3)

 

 

با توجه به موقعیت جغرافیایی کشورمان که شمال و جنوب کشور به دریا متصل است و همچنین نقشی که شنا به مثابه­ی ایمنی عمل کرده و آن احتمال تقابل افراد با مسیر های آبی است که می­تواند به نجات جان فرد به واسطه بهره مندی از این مهارت و یا غرق شدن وی به دلیل عدم برخورداری از آن منجر شود .(کیا دلیری،1381)  و نظر به اینکه رشته شنا با مجموع 108 مدال یکی از پر مدال­ترین رشته المپیک محسوب می­شود, یکی از ورزش­های تعین کننده جایگاه  هر کشور در بازی های المپیک و به تبع آن بهره مندی از مزایای آن  مانند افزایش غرور ملی و وجه بین المللی(سوتیریادو,شیلبوری,2009)، رشد فرهنگ سخت کوشی و نیز مزایای اقتصادی و دیپلماتیک می­باشد .(گرین وهولیهان،2005 ) با توجه به تمام مزایای فوق و نیز گسترش فزاینده رشته شنا در سطح تفریحی ، همگانی و قهرمانی ,کشورایران با 14 بار حضور در بازی های المپیک تا کنون هیچ مدالی از رشته ی مذکور کسب نکرده است. (فدراسیون شنا) عدم توفیق رشته شنا در کشور و وجود موانع و چالش­های بسیار در آن به گونه­ای محسوس و عینی است. و بخشی از این چالش به دلیل عدم استعدادیابی مناسب در این رشته باز می­گردد. (گائینی وهمکاران ,1384)علاوه براین درکشورهای پشرفته ورزش قهرمانی به ورزش مدارس بستگی دارد . در واقع با به کارگیری روش­های آموزشی مناسب نه تنها کودکان در زمینه تربیت بدنی همه جانبه رشد می­کنند بلکه استعداد ورزشی آنها شکوفا می­شود. (محمدی ,1389ص 20) فرایند کشف ورزشکاران با استعداد و هدایت آنها به سوی ورزش­های ملی به منظورشرکت در برنامه­های تمرینی سازمان یافته  یکی ازانتظارات جامعه از معاونت تربیت بدنی وزارت آموزش وپرورش است .(حلاجی وهمکاران ,1389ص 5) ، گنجاندن طرح آموزش شنا (طرح سباح)توسط معاونت تربیت بدنی و سلامت وزارت آموزش و پرورش در مدارس کشور که در سه سال اخیر در مقطع ابتدایی صورت گرفته است. نه تنها می­تواند برخی از موانع وچالش­های به وجود آمده درتوسعه شنا را رفع کند, بلکه توجه به ورزش مدارس بخصوص درمقطع ابتدایی باعث شکوفایی استعدادهای بی­شمار و موجب سلامتی جسمی و روانی دانش آموازان شده و با قابلیت­های خود آشنا شده و در جهتی که احتمال موفقیت بیشتری دارند سوق داده شود.

 

 

طرح سباح حرکتی نو و بدیع در عرصه ی ورزشی و تعلیم و تربیت در مدارس بوده و به منظور توسعه    قابلیت­های جسمانی و اهداف تربیتی ورزش شنا ، نقش ورزش­های همگانی مانند شنا و دومیدانی و ژیمناستیک در سلامت افراد جامعه،  سفارش دین مبین اسلام(نیکو بخت، 1380) تاکید رهبر معظم انقلاب بر منویات مبنی بر سه اصل تهذیب، تحصیل، ورزش و جایگاه شنا در برنامه های رسمی  نظام آموزشی دنیا و کم توجهی به آن در نظام آموزشی ایران طراحی شد و می­تواند کارکرد منحصر به فرد و تاثیر بسیار مثبتی در روحیه نوجوانان کشور داشته باشد که در صورت وجود شرایط مناسب برای اجرای این طرح و ایجاد علاقه در دانش آموزان برای یادگیری مهارت­ها که به وسیله­ی مربیان مجرب و امکانات مناسب و برنامه ریزی منظم قابل تحقق است ,که به عنوان مهارتی مفید در زندگی دانش آموزان وارد و تاثیر تربیتی خود را بر جامعه بگذارد. علاوه بر این فرصتی برای شناسایی استعدادها ، تقویت تیم­های شنای دآنش آموزی و موجب ایجاد نگرش جدید نسبت به تربیت بدنی در مدارس درتنویر افکار عمومی می شود.

 

 

بنابراین نو بودن طرح و تحقیقات کم از یک طرف و وجود چالش­های عمده در وضعیت تربیت بدنی در مدارس از طرف دیگر نیاز به شناسایی عوامل درونی اثر گذار (نقاط قوت و ضعف)در درون سازمان آموزش و پرورش و اهتمام در رفع کاستی­ها و تقویت نقاط قوت و همچنین شناسایی فرصت­ها و تهدیدات به عنوان عوامل بیرونی اثرگذار در محیط بیرونی آموزش و پرورش و تلاش در جهت استقاده از این فرصت­ها و همکاری با دیگر سازمان­ها در جهت به حداقل رساندن تهدیدات تا حد اکثر استفاده نصیب جامعه تعلیم و تربیت گردد.

 

 

لذا تحقیق حاضر در صدد  هست تا طرح سباح را از دیدگاه کارشناسان و مربیان ورزشی دراستان آذربایجانغربی با استفاده از مدلSWOT   تحلیل کند.

 

 

1-3اهمیت وضرورت تحقیق

 

 

اجرای طرح آموزش شنا درکلاس سوم ابتدایی , هزینه های مادی و فرصت­های ازدست رفته­ای را هم برای نظام آموزشی, هم به دآنش اموزان, هم به مدارس, هم به معلمان و هم به والد ین وارد می­سازد. عقلانی بودن اجرای آن منوط به تحقق اهداف آن هست . لذا نیاز هست چنین وضعیتی بررسی شود و همچنین آموزش شنا ماهیتا ازارزش بالاتری برخوردار است .و به گونه­ای که این رشته ازبعد تفریحی, همگانی و هم از بعد قهرمانی ازرشته­های اصلی دربرنامه­ریزی­های خرد وکلان بسیاری ازنظام­های ورزشی به شمارمی­رود. بنابراین یکی از ضروریات تحقیق بررسی شرایط اجرای آن و وضعیت موجود می­باشد تا با شناسایی نقاط قوت و ضعف تصمیماتی اساسی اتخاذ و با بازنگری دوباره به صورت بهتر به اجرا درآید, تا نتایج و فواید حاصل از اجرای طرح اموزش شنا درکوتاه مدت و بلند مدت نصیب فرد و جامعه شود.

 

 

با توجه به اینکه گاَثینی وهمکاران (1385)درتحقیقات خود نشان دادند سیستم استعدادیابی مناسبی  چه ازنظرروانی و چه ازنظرجسمانی در شنای ایران وجود ندارد و تقریبا هیچ یک ازشناگران زبده کشور براساس شاخص­های استعدادیابی به این رشته هدایت نشده­اند. لذا این تحقبق با شناسایی فرصت ها این امکان را برای هیئت­ها و فدراسیون شنا فراهم می­کند تا دانش آموزان را هم از نظر جسمانی و هم از روانی استعدادیابی کنند و فرصتی مناسب برای قهرمان پروری بوجود آورد .

 

 

به سخن دقیق تر محقق امیدواراست با شناسایی نقاط قوت وضعف وهمچنین با شناسایی فرصت­ها وتهدیدات محیطی و ارایه راهکارهای لازم جهت تقویت نقاط قوت و استفاده از فرصت­ها و به حداقل رساندن ضعف­ها و تبدیل تهدیدات به فرصت , پرورش نسلی شاداب و سالم را ممکن ساخته و دورنمای مطلوب از جامعه ارایه نماید.

 

 

 

 

1-4سوالات تحقیق

 

 

1-نقاط ضعف طرح سباح استان آذربایجانغربی کدامند؟

 

 

2-نقاط قوت طرح سباح استان آذربایجانغربی کدامند؟

 

 

3-فرصت­های طرح سباح استان آذربایجانغربی کدامند؟

 

 

4-تهدیدات طرح سباح استان آذربایجانغربی کدامند؟

 

 

1-5تبیین متغیرهای تحقیق

 

 

درتحلیل SWOT چهار مولفه قوت,ضعف، فرصت و تهدیدمورد مطالعه و بررسی قرار می­گیرد.

 

 

قوت: نقاط قوت موجوددرمحیط داخلی

 

 

ضعف :نقاط ضعف موجود در محیط داخلی

 

 

فرصت: فرصت­های موجود درمحیط خارجی

 

 

تهدید: تهدیدهای موجود درمحیط خارجی

 

 

1-6 اهداف تحقیق

 

 

1-6-1هدف کلی

 

 

هدف کلی: تحلیل طرح سباح از دیدگاه کارشناسان و مربیان ورزشی بااستفاده ازمدلswot دراستان آذربایجانغربی

 

 

1-6-2 اهداف جزئی

 

 

1-

 

 

 

 

1-7-1 محدودیت قابل کنترل……………………………………………………………. 14

 

 

1-7-2 محدودیت های غیر قابل کنترل………………………………………… 14

 

 

1-8 متغیرهای تحقیق…………………………………………………………………………… 14

 

 

1-9 قلمرو تحقیق………………………………………………………………………………….. 15

 

 

1-9-1 قلمرو موضوعی…………………………………………………………………………… 15

 

 

1-9-2 قلمرو مکانی……………………………………………………………………………… 15

 

 

1-9-3 قلمرو زمانی……………………………………………………………………………… 15

 

 

1-10 تعاریف واژهها و اصطلاحات………………………………………………….. 15

 

 

1-10-1 تعاریف نظری…………………………………………………………………………… 15

 

 

1-10-2 تعاریف عملیاتی……………………………………………………………………. 17

 

 

فصل دوم: مروری بر ادبیات و پیشینه پژوهش

 

 

2-1 مقدمه………………………………………………………………………………………………… 20

 

 

2-2مبانی نظری………………………………………………………………………………………. 20

 

 

2-3 خدمت…………………………………………………………………………………………………… 20

 

 

2-4 مشخصه های خدمت…………………………………………………………………………… 22

 

 

2-4-1 ناملموس بودن…………………………………………………………………………… 23

 

 

2-4-2 نامتجانس بودن………………………………………………………………………… 23

 

 

2-4-3 تفکیک‌ناپذیری…………………………………………………………………………… 24

 

 

2-4-4 فناپذیری…………………………………………………………………………………….. 24

 

 

2-5 کیفیت خدمات………………………………………………………………………………….. 24

 

 

2-6 الگوهای کیفیت خدمات………………………………………………………………. 26

 

 

2-7 ارزش…………………………………………………………………………………………………… 30

 

 

2-7-1 ارزش محصول……………………………………………………………………………….. 32

 

 

2-7-2 ارزش خدمات……………………………………………………………………………….. 34

 

 

2-7-3 مدلهای ارزش از دید مشتری……………………………………………… 34

 

 

2-8 مدل مؤلفه‌های ارزش…………………………………………………………………… 35

 

 

2-8-1 مدل نسبت هزینه- فایده…………………………………………………….. 36

 

 

2-8-2 مدل وسیله – نتیجه………………………………………………………………. 38

 

 

2-8-3 مدل ابعاد کلیدی ارزش از دید مشتری……………………….. 40

 

 

2-9 ارزیابی ارزش ادراک شده با استفاده از معیارهای چندگانه            42

 

 

2-10 رضایت مشتری……………………………………………………………………………….. 43

 

 

 

2-10-1 اهمیت رضایت مشتری…………………………………………………………….. 44

 

 

2-11 بررسی مدلهای رضایت مشتری………………………………………………… 46

 

 

2-11-1 مدل کانو………………………………………………………………………………….. 46

 

 

2-11-2 مدل اسکیمر……………………………………………………………………………… 48

 

 

2-11-3 مدل سروکوال…………………………………………………………………………….. 49

 

 

2-11-4 مدل فورنل………………………………………………………………………………… 50

 

 

2-12 شاخص‌های رضایت مشتری……………………………………………………………. 50

 

 

2-12-1 شاخص رضایت مشتری سوئد (SCSB)……………………………………. 51

 

 

2-12-2 مدل شاخص رضایت مشتری امریکا (ACSI) ……………………… 53

 

 

2-12-3 مدل شاخص رضایت مشتری اروپا (ECSI)……………………….. 55

 

 

2-13 وفاداری…………………………………………………………………………………………. 58

 

 

2-14 ابعاد وفاداری…………………………………………………………………………… 60

 

 

2-14-1 بازگشت مجدد…………………………………………………………………………… 62

 

 

2-15 پیشینه تحقیق……………………………………………………………………………… 63

 

 

2-15-1 تحقیقات انجام شده در داخل کشور…………………………….. 63

 

 

2-15-2 تحقیقات انجام شده در خارج از کشور……………………… 65

 

 

2-16 جمعبندی…………………………………………………………………………………………. 71

 

 

فصل سوم: روش‌شناسی تحقیق

 

 

3-1 مقدمه………………………………………………………………………………………………… 73

 

 

3-2 روش تحقیق………………………………………………………………………………………. 73

 

 

3-3 جامعه آماری………………………………………………………………………………….. 73

 

 

3-4 نمونه آماری وروش نمونه گیری…………………………………………… 73

 

 

3-5 روش جمع‌آوری اطلاعات…………………………………………………………………. 74

 

 

3-6 متغیرهای تحقیق…………………………………………………………………………… 74

 

 

3-7 ابزار اندازه گیری…………………………………………………………………… 74

 

 

3-7-1 پرسشنامه اطلاعات فردی……………………………………………………………. 74

 

 

3-7-2 پرسشنامه کیفیت خدمات……………………………………………………………. 75

 

 

3-7-3 پرسشنامه رضایتمندی مشتری………………………………………………… 75

 

 

3-7-4 پرسشنامه ارزش ادراک شده………………………………………………… 76

 

 

3-7-5 پرسشنامه بازگشت مجدد…………………………………………………………. 76

 

 

3-8 روایی و پایایی ابزار تحقیق……………………………………………… 76

 

 

3-9 نحوه امتیاز بندی پرسشنامه‌ها…………………………………………… 78

 

 

3-10 روش تجزیه و تحلیل یافته‌ها……………………………………………… 78

 

 

فصل چهارم: یافته‌های پژوهش

 

 

4-1 یافته‌های توصیفی………………………………………………………………………… 80

 

 

4-1-1 توصیف متغیرهای جمعیت‌شناختی تحقیق………………………….. 80

 

 

4-1-2 وضعیت سنی مشتریان استخرها…………………………………………… 80

 

 

4-1-3 وضعیت جنسیت مشتریان استخرها………………………………………. 81

 

 

4-1-4 میزان تحصیلات مشتریان استخرها……………………………………. 82

 

 

4-1-5 وضعیت شغلی مشتریان استخرها………………………………………… 83

 

 

4-1-6 دفعات استفاده مشتریان از استخر………………………………. 84

 

 

4-1-7 انگیزه‌های مشتریان برای استفاده از استخر…………. 85

 

 

4-2 توصیف متغیرهای اصلی تحقیق……………………………………………….. 86

 

 

4-3 یافته‌های استنباطی…………………………………………………………………… 90

 

 

4-3 یافته‌های استنباطی…………………………………………………………………… 90

 

 

فص

 

 

 

 

4

 

 

 

1-4 اهداف تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

6

 

 

 

1-4-1 هدف کلی…………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

6

 

 

 

1-4-2 اهداف جزئی……………………………………………………………………………………………………………………

 

 

6

 

 

 

1-5  فرضیه­های تحقیق……………………………………………………………………………………………………………..

 

 

6

 

 

 

1-6 قلمرو تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

7

 

 

 

1-6-1 محدوده تحقیق……………………………………………………………………………………………………………….

 

 

7

 

 

 

1-6-2محدودیت­های تحقیق……………………………………………………………………………………………………….

 

 

7

 

 

 

1-7  تعریف واژه­ها،مفاهیم و متغیرها…………………………………………………………………………………………

 

 

7

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل دوم: مبانی نظری وپیشینه تحقیق

 

 

 

 

 

2-1 مقدمه ………………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

10

 

 

 

2-2 مبانی نظری تحقیق……………………………………………………………………………………………………………..

 

 

10

 

 

 

2-2-1 آلوئه ورا…………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

10

 

 

 

2-2-2 گیاه شناسی……………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

10

 

 

 

2-3 بررسی نظریه­های پیرامون تحقیق………………………………………………………………………………………

 

 

12

 

 

 

2-3-1 آنزیم………………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

12

 

 

 

2-3-2 آنزیم های پلاسمای خون………………………………………………………………………………………………..

 

 

13

 

 

 

2-3-3 عوامل مؤثر بر فعالیت آنزیمی…………………………………………………………………………………………

 

 

14

 

 

 

2-3-4 کوآنزیم ها………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

14

 

 

 

2-3-5 اندازه گیری کمی فعالیت آنزیم……………………………………………………………………………………….

 

 

15

 

 

 

2-3-6 ایزوزیم ها…………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

15

 

 

 

2-3-7 کوفتگی عضلانی تأخیری…………………………………………………………………………………………………

 

 

15

 

 

 

2-3-8 نظریه التهاب…………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

 

 

16

 

 

 

فهرست مطالب

 

 

 

عنوان

 

 

صفحه

 

 

 

2-3-9 نظریه اسپاسم عضلانی……………………………………………………………………………………………………

 

 

16

 

 

 

2-3-10 نظریه آسیب بافت همبند…………………………………………………………………………………………….

 

 

17

 

 

 

2-3-11 نظریه اسید لاکتیک…………………………………………………………………………………………………….

 

 

17

 

 

 

2-3-12 نظریه آسیب عضلانی…………………………………………………………………………………………………..

 

 

17

 

 

 

2-3-13 نظریه ی نشت آنزیم ها…………………………………………………………………………………………………

 

 

18

 

 

 

2-3-14 روش های درمان کوفتگی عضلانی……………………………………………………………………………..

 

 

18

 

 

 

2-3-15 مارکرهای سرمی آسیب عضلانی………………………………………………………………………………….

 

 

21

 

 

 

2-3-16 پروتئین واکنشگر(CRP) C………………………………………………………………………………………….

 

 

21

 

 

 

2-3-17 کراتین کیناز (CK)………………………………………………………………………………………………………

 

 

22

 

 

 

2-3-18 لاکتات دهیدروژناز (LDH)………………………………………………………………………………………….

 

 

24

 

 

 

2-4 پیشینه تحقیق…………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

25

 

 

 

2-4-1 مروری بر تحقیقات داخلی……………………………………………………………………………………………..

 

 

25

 

 

 

2-4-2 مروری بر تحقیقات خارجی……………………………………………………………………………………………..

 

 

27

 

 

 

2-5 جمع بندی……………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

31

 

 

 

فصل سوم:روش شناسی تحقیق

 

 

 

3-1 مقدمه……………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

33

 

 

 

3-2 روش تحقیق………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

33

 

 

 

3-3 جامعه آماری…………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

33

 

 

 

3-4 نمونه آماری،روش نمونه گیری و حجم نمونه……………………………………………………………………..

 

 

33

 

 

 

3-5 ابزار و وسایل جمع آوری اطلاعات……………………………………………………………………………………….

 

 

34

 

 

 

3-5-1 ابزار جمع آوری اطلاعات…………………………………………………………………………………………………

 

 

34

 

 

 

3-5-2 وسایل اندازه گیری…………………………………………………………………………………………………………..

 

 

34

 

 

 

3-6متغیرهای تحقیق………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

34

 

 

 

3-6-1متغیر مستقل……………………………………………………………………………………………………………………

 

 

34

 

 

 

3-6-2 متغیر وابسته…………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

34

 

 

 

3-7 فرآیند تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

34

 

 

 

3-7-1 نحوه تهیه کپسول آلوئه ورا…………………………………………………………………………………………….

 

 

35

 

 

 

3-7-2 نحوه مصرف کپسول های حاوی آلوئه ورا……………………………………………………………………..

 

 

 

 

 

 

35

 

 

 

فهرست مطالب

 

 

 

عنوان

 

 

صفحه

 

 

 

3-7-3 برنامه تمرین هوازی………………………………………………………………………………………………………..

 

 

35

 

 

 

3-8 روش­های گرد آوری اطلاعات………………………………………………………………………………………………

 

 

36

 

 

 

3-9 روش تجزیه تحلیل داد­ها…………………………………………………………………………………………………….

 

 

36

 

 

 

3-9-1 آمار توصیفی…………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

36

 

 

 

3-9-2 آمار استنباطی…………………………………………………………………………………………………………………

 

 

36

 

 

 

فصل چهارم تجزیه و تحلیل یافته­های تحقیق

 

 

 

4-1 مقدمه………………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

38

 

 

 

4-2  توصیف داده ها……………………………………………………………………………………………………………………

 

 

38

 

 

 

4-2-1 ویژگی­های توصیفی آزمودنی ها ……………………………………………………………………………………

 

 

38

 

 

 

4-2-2  لاکتات دی هیدروناژ …………………………………………………………………………………………………….

 

 

39

 

 

 

4-2-3  غلظت کراتین کیناز ………………………………………………………………………………………………………

 

 

39

 

 

 

4-2-4 پروتئین واکنش گرC…………………………………………………………………………………………………….

 

 

40

 

 

 

4-3 آمار استنباطی………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

41

 

 

 

4-4 آزمون فرضیه­های تحقیق……………………………………………………………………………………………………

 

 

42

 

 

 

4-3-1فرضیه اول………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

42

 

 

 

4-3-2 فرضیه دوم………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

43

 

 

 

4-4-3 فرضیه سوم……………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

45

 

 

 

4-5 جمع بندی………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

46

 

 

 

فصل پنجم: بحث، بررسی و نتیجه گیری

 

 

 

5-1 مقدمه…………………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

48

 

 

 

5-2 خلاصه تحقیق……………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

48

 

 

 

5-3 بحث ……………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

49

 

 

 

5-4 نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

51

 

 

 

5-5 پیشنهادات تحقیق………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

51

 

 

 

5-5-1 پیشنهادات برخاسته از تحقیق………………………………………………………………………………………..

 

 

51

 

 

 

5-5-2 پیشنهاد برای دیگر محققان…………………………………………………………………………………………….

 

 

52

 

 

 

پیوست­ها…………………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

53

 

 

 

منابع…………………………………………………………………………………………………………………………………………..

 

 

57

 

 

 

 

 

 

• مقدمه

 

با گذشت زمان، سطوح مهارتی ورزشکاران در رشته­های مختلف پیشرفت کرده است و رکوردهای ورزشکاران به فرازهای جدیدی رسیده و مرز بین موفقیت و شکست کوچکتر شده است. بنابراین ورزشکاران و مربیان، هر عاملی را که بتواند هر چند جزئی شانس پیروزی را افزایش دهد جستجو می­کنند و به این ترتیب مصرف مکمل­ های غذایی در ورزش بسیار گسترده شده است. در این میان مکمل­های طبیعی جایگاه ویژه ای داشته و موضوع تحقیق بسیاری از فیزیولوژیست های ورزشی شده است. اصولا مکمل­های طبیعی دارای نقش کم ضررتر یا بی ضرری نسبت به مکمل­های صناعی بوده و بر خلاف مکمل­های صناعی فاقد افزودنی­های احتمالا غیر مجاز هستند. از آن جمله می­توان به گیاه آلوئه ورا به نام علمی آلوئه بابادنسیسو از خانواده لیلیاسیا اشاره کرد که از گذشته­های دور استفاده و کاربردهای فراوانی دارد. برگ این گیاه حاوی غلظت بالائی از ترکیبات آنتراکینون است که خواص ضد التهاب، ضد سرطان، آنتی اکسیدان و ضد اولسر دارد(1). آلوئه ورا با مهار تولید اینترلوکین 6 و 8 و کاهش چسبندگی لکوسیت ها و نیز افزایش سطح اینترلوکین 10 وکاهش سطح فاکتور نکروز تومور آلفا در مهار واکنش های التهابی مؤثر است(1و2).

 

 

براساس اظهارنظر IASC ارزش تجارت جهانی محصول خام این گونه گیاهی حدود 125 میلیون دلار و ارزش محصول نهائی تولید شده بالغ بر 110 میلیارد دلار است(1)، که در حال حاضر در صنایع غذایی ، آرایشی و بهداشتی و صنایع داروئی استفاده می­شود و با توجه به پتانسیل­های بالقوه این گیاه، ورزش نیز می تواند یکی از زمینه­های مصرفی این گیاه باشد. با توجه به اینکه سطح زیر کشت گیاه آلوئه ورا بالغ بر23 هزار هکتار است می توان به اهمیت آن در صنایع مختلف پی برد. قابل ذکر است کشور تایلند با 34 درصد فروش محصولات آلوئه ورا رتبه اول در این زمینه را دارد(3).

 

 

این گیاه 380 گونه زیرخانواده دارد و عدد کروموزومی پایه­ی آن ها 7 است(1). با توجه به علاقه وافر مردم ایران و نیز مصرف روز افزون مکمل­های طبیعی و اهمیتی که این بخش از منابع طبیعی ایران از نظر اقتصادی و داروئی دارد. ضرورت تحقیق در زمینه اثرات انتی اکسیدانی گیاه الوئه ورا آشکارتر می­شود(1و3).

 

 

1-2- بیان مسئله:

 

 

امروزه در دنیائی که مملو از آلودگی مواد شیمیائی، ترکیبات مصنوعی و شرایط استرس زا است زندگی   می­کنیم که می­توان تهدیدی برای سلامتی باشد. که این تهدیدات را می­توان با مواد غذایی مصرفی و مکان زندگی و هوائی که تنفس می کنیم کنترل می­کنیم. گیاهان از ابتدای تاریخ یکی از مهمترین منابع غذایی و داروئی به شمار رفته که جنبه درمانی آن­ها از اهمیت به سزائی برخوردار است. با توجه به اینکه در ورزش قهرمانی مصرف مکمل برای بالا بردن توانائی ورزشکاران گستردگی زیادی پیدا کرده است و حتی در سطح مدارس و مسابقات دانش آموزی نیز استفاده از مواد ممنوعه و مکمل­ها متداول شده است. در این بین اگر با آگاهی و ملاحظات تغذیه ای و شناخت گیاهان داروئی بتوان مکمل­های سالم و بدون عوارض جانبی را شناسائی و به مواد مفید در ورزش تبدیل کرد می­توان از خسارات و تبعات مصرف مکمل­های شیمیائی کاست و ورزش در سطوح مختلف را بی نیاز از مواد ممنوعه خطرناک کرد(3و4).

 

 

باتوجه به اینکه سطح رقابت­های ورزشی بالارفته و رکوردها به یکدیگر نزدیکتر شده اند، ورزشکاران به دنبال افزایش عملکرد خود هستند که برای نیل به این هدف نقش مکمل­های غذایی اهمیت ویژه ای پیدا کرده است (4). تمرین­های ورزشی سنگین مانند تمرین و مسابقاتی که ورزشکاران سطوح حرفه ای به ویژه دو و میدانی انجام می دهند اکسیژن مصرفی و تولید رادیکال­های آزاد داخل سلولی را به طور قابل توجهی افزایش می دهند(2،6). در نتیجه ممکن است در هموستاز اکسیدانتی – آنتی اکسیدانتی عدم تعادل به وجود آید (2) بنابراین در صورتی که تولید رادیکال­های آزاد از توان مقابله سیستم دفاع آنتی اکسیدانتی آندوژنز فراتر رود فشار اکسایشی ایجاد می­کند. در اثر آسیب­های اکسایشی محصولاتی از قبیل کراتین کیناز (CK)که شاخص آسیب عضلانی است افزایش می­یابد. بر همین اساس، در برخی تحقیقات ارتباط بین رادیکال­های آزاد و شاخص­های آسیب عضلانی بررسی شده است. با توجه به اینکه ROS در پاسخ به ورزش تولید    می­شود و به ایجاد آسیب اکسایش (7) و آسیب عضلانی اسکلتی (8) منجر می­شود این امکان وجود دارد که مکمل­های آنتی اکسیدانتی بدن فشار اکسایش ناشی از ورزش، التهاب و آسیب عضلانی جلوگیری کند. مکمل­های آنتی اکسیدان متعددی برای حفاظت سلول از رادیکال آزاد معرفی شده اند، مانند: ویتامین E-C و کاروتنوئید ها و فلاونوئیدها (9) بنابراین استفاده از مکمل­های آنتی اکسیدانی در تمرین­های شدید می­تواند آسیب اکسایش ناشی از ورزش را در عضلات اسکلتی به تعویق اندازد(2).

 

 

ماستالیدیس و همکاران (2006) تأثیر مصرف مکمل­های آنتی اکسیدانی را بر شاخص­های آسیب عضلانی در دوندگان فوق ماراتن بررسی کرده اند و نشان داده اند  که شاخص­های پلاسمائی آسیب عضلانی در اثر ورزش استقامتی افزایش می­یابد و تحت تأثیر مکمل­های آنتی اکسیدانی قرار نمی­گیرد.

 

 

تیبر و همکاران (2006) با بررسی مصرف مکمل ویتامین توسط 22 مرد و زن دونده شرکت کننده در مسابقات فوق ماراتن نشان داده اند که مصرف مکمل­های ویتامینی از آسیب های فشار آکسایشی و پراکسید شدن لیپیدی جلوگیری می کند اما برآسیب DNA، التهاب و آسیب عضلانی تأثیر ندارد (مکمل­های ویتامینی بر لاکتات دی هیدروژناز تأثیری نداشت) و مکانیسم آسیب اکسایش، مستقل از آسیب عضلانی و التهاب بود(14)

 

 

کاستلو و همکاران (2008) تأثیر مصرف مکمل­های آنتی اکسیدان را در کاهش فعالیت ROS  و DOMS  را در 24 مورد مرد سالم غیر ورزشکار بررسی کرده اند،CK  هموگلوبین و پروتئین کربونیل (شاخص فشار اکسایش پروتئین) ارزیابی شد(15). نتایج آن­ها نشان داد که مصرف مکمل های آنتی اکسیدان بر DOMS و شاخص آسیب اکسایش و بافتی اثری ندارد هر چند در نمونه­های خونی که 48 ساعت بعد از تمرین گرفته شده بود ck در گروه مکمل کمتر بود (16).

 

 

مسیبی و همکاران(1388) در بررسی خواص بیولوژیکی آلوئه ورا به این نتیجه رسیدند که عصاره آلوئه ورا بر فاکتور نکروز تومور آلفا تأثیر معنی دار دارد که نشان دهنده خواص آنتی اکسیدان مؤثر گیاه آلوئه ورا است(3).

 

 

در بین مارکرهای رادیکال آزاد پروتئین واکنشگر C (CRP) نیز یکی از نشانه­های حساس به التهاب است که در پاسخ به عوامل متعددی از جمله آسیب بافتی از کبد آزاد می­شود مقدار طبیعی آن 5/3 میلی گرم بر لیتر است که در واکنش­های التهابی مقدار آن به طور ناگهانی تا 3000 هزار برابر میزان طبیعی می­رسد(15و16).

 

 

تقیان (1391) در بررسی آثار کوتاه مدت تمرین حاد بر میزان CRP پلاسما در زنان چاق و زنان دارای وزن طبیعی به این نتیجه رسید که تفاوت معنی داری در سطح CRP  در بین دو گروه آزمون و کنترل مشاهده شد(2).

 

 

با توجه به اینکه آگاهی دقیق از خواص آنتی اکسیدان آلوئه ورا می تواند در بهبود عملکرد وکاهش آسیب سلولی ورزشکاران مؤثر باشد محقق برآن است تا تأثیر این گیاه را بر شاخص های آسیب­های سلولی پس از یک دوره تمرین هوازی را در پسران ورزشکار بسنجد.

 

 

1-3- ضرورت و اهمیت تحقیق     

 

 

هزاران سال است که برگ­های گیاه آلوئه ورا به طور گسترده در کشورهای مختلف به عنوان دارو مصرف  می­شود اثرات درمانی و فارمالوژیک متعددی که برای این گیاه ادعا شده است، غالباً براساس سابقه طب سنتی است. اما مطالعات بالینی در سال­های اخیر روی اثرات درمانی این گیاه صورت گرفته است. در یک بررسی بالینی نسیف­ها و همکاران در سال 1993 مصرف خوراکی ژل آلوئه ورا در بیماران مبتلا به هیپرلیپیدمی باعث کاهش کسترول تام، تری گلیسرید و لیپوپروتئین­های LDL سرم در مقایسه با قبل از درمان شده است. این اثرات در شرایطی به دست آمد که هیچکدام از بیماران مورد بررسی به علت عوارض نامطلوب دارو (ژل آلوئه ورا) از بررسی خارج نشده اند(1و4). وینگ ژو و همکاران (1998) تأثیر آلوئه ورا روی تأثیر سلول­های ماهیچه ای صاف عروقی پس از صدمات شریانی را بررسی کرده اند و نتیجه گرفتند که آلوئه ورا یک ممانعت کننده قوی برای تکثیر سلول­های Sms است و تأثیر فارماکولوژیکی آلوئه ورا در کاهش تکثیر Sms در Invivo  نشان داده است که موجب کاهش تکثیر سلول­های لایه درونی رگ می­شود، لازم به ذکر است که این تکثیر موجب انسداد مجدد رگ می­شود(9) . اما از طرفی آسیب عضلانی عاملی است که در موفقیت ورزشکاران نقش منفی دارد(2).

 

 

براساس تحقیقات منتشر شده در مجله تمرینات عمومی بریتانیا که در سال 1999 منتشر شد آلوئه ورا اثر درمانی قوی در سندرم خستگی مزمن و آسیب­های ورزشی دارد.راجا سیکاران در سال 2005 و جی بندی در سال 2004 خواص آنتی اکسیدانی آلوئه ورا را بررسی کرده اند به نتایج مشابهی رسیدند که حکایت از تأثیر معنی دار در بهبود کارائی دستگاه ایمنی بدن دارد. مسیبی و همکاران (1388) در تحقیقی فعالیت ایمنومدولاتوری عصاره آلوئه ورا بر فاکتور نکروز تومور آلفا در مدل حیوانی را مورد بررسی قرار داده اند که به طور معنی داری با کاهش علائم بالینی انسفالومیلیت اتوایمیون تجربی و تأخیر در شروع بیماری شد. میزان فاکتور نکروز تومور آلفا تولید شده از سلول های تک هسته ای طحال موش های درمان شده با آلوئه ورا به طور معنی داری نسبت به گروه کنترل کاهش یافت (3).

 

 

ماستالودیس و همکاران (2006) تأثیر مصرف مکمل های آنتی اکسیدانی را در شاخص های آسیب عضلانی در دوندگان فوق ماراتن بررسی کرده اند و نشان دادند که شاخص های پلاسمائی آسیب عضلانی در اثر ورزش استقامتی افزایش می یابد و تحت تأثیر مکمل های آنتی اکسیدانی قرار نمی گیرد(9).

 

 

محرابیان و مجد (1390) اثر بازدارندگی ژل آلوئه ورا در جهش های منجر به سرطان را به اثبات رساندند(1).

 

 

ترابر و همکاران (2006) با بررسی مصرف مکمل های ویتامینی در دوندگان شرکت کننده در مسابقات فوق ماراتن نشان دادند که مصرف مکمل های ویتامینی از آسیب های فشار اکسایشی و پراکسیداسیون لیپیدی جلوگیری می کند اما بر التهاب و آسیب های عضلانی تأثیری ندارد و مکانیسم آسیب اکسایشی مستقل از آسیب عضلانی و التهاب بود (16و2).

 

 

رافائل و همکاران (2007) اثر مکمل های آنتی اکسیدانی و تکرار دوره های ورزش استقامتی با شدت متوسط را بر شاخص های آسیب عضلانی (CK) می­شود اما بر پاسخ­های سیستماتیک اثری ندارد. به نظر می­رسد نتایج تحقیقات، تحت تأثیر سطح ورزش میزان و مدت و نوع مکمل های آنتی اکسیدانی مصرف است. با اینکه برخی تحقیقات کاهش بیوماکرهای فشار اکسایشی را پس از مصرف مکمل­های آنتی اکسیدانی گزارش کرده اند اما کارائی مکمل­های آنتی اکسیدانی در عملکرد ورزش قهرمانی به ویژه در دوره­های شدید دو و میدانی که هنوز در سنین رشد قرار دارند مبهم است (21).

 

 

با توجه به نتایج ضد و نقیض تحقیقات در خصوص پاسخ بدن به این گونه مکمل­ها و با توجه به اینکه دوندگان پسر در این رده سنی در سن بلوغ قرار دارند و درگیر تمرین­های سنگین دو و میدانی هستند و احتمال نیاز آن­ها به مکمل­ها وجود دارد ضرورت اصلی تحقیق حاضر، بررسی نقش آنتی اکسیدانی آلوئه ورا به عنوان مکملی که بر استرس اکسایش و آسیب عضلانی به طور همزمان در ورزشکاران پسر جوان که فعالیت­های هوازی را انجام می­دهند آشکار می­سازد.

 

 

1-4- اهداف تحقیق:

 

 

1-4- 1-هدف کلی

 

 

تعیین تأثیر مصرف آلوئه ورا بر برخی شاخص­های آسیب سلولی پس از یک دوره تمرین هوازی در پسران ورزشکار 18-15 سال

 

 

1-4-2- اهداف جزئی

 

 

• تعیین تأثیر مصرف آلوئه ورا بر سطح لاکتات دی هیدروژناز خون (LDH) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی

 

• تعیین تأثیر مصرف آلوئه ورا بر سطح کراتین کیناز (CK) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی

 

• تعیین تأثیر مصرف آلوئه ورا بر سطح پروتئین واکنش گر، (CRP) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی

 

 

1-5- فرضیه های تحقیق:

 

 

• مصرف آلوئه ورا بر سطح لاکتات دی هیدروناژ خون (LDH) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی تأثیر دارد.

 

• مصرف آلوئه ورا بر کراتین کیناز خون (CK) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی تأثیر دارد.

 

• مصرف آلوئه ورا بر پروتئین واکنش گر C(CRP) پسران دانش آموز 18-15 سال پس از یک دوره تمرین هوازی تأثیر دارد.

 

1-6- قلمرو تحقیق:

 

 

1-6-1- محدوده تحقیق:

 

 

1- سن: آزمودنی­ها در رده سنی 18-15 سال قرار داشتند.

 

 

2- جنس: در این تحقیق همه آزمودنی­ها مذکر هستند.

 

 

3- میزان ورزش: برای دو گروه آزمودنی زمان مساوی در نظر گرفته شد.

 

 

4- بیماری: همه آزمودنی­ها از نظر ابتلا به بیماری های کلیوی، قلبی، تنفسی و از طریق تکمیل پرسش نامه سلامت کنترل شده و افراد سالم برای شرکت در تحقیق انتخاب شدند.

 

 

5- زمان نمونه گیری: نمونه گیری خونی 24 ساعت قبل و بعد از تست کوپر انجام شد.

 

 

6- مصرف مکمل­ها: هیچ کدام از آزمودنی ها از مکمل غذایی استفاده نکردند.

 

 

1-6-2 محدودیتهای تحقیق

 

 

1-ژنتیک

 

 

2-تغذیه

 

 

3-خواب و استراحت

 

 

4-انگیزه آزمودنی ها

 

 

5-بلوغ

 

 

1-6-7 تعریف واژه ها، مفاهیم و متغیرها:

 

 

آلوئه ورا: گیاهی متعلق به خانواده لیلیاسیا بوده و در ایران فقط یک گونه (آ . لیتولی لیز بیکر دارد که در سواحل جنوبی ایران می روید و به آن صبر زرد می گویند که دارای ویتامین های E و C  است]1[.

 

 

کراتین کیناز: یکی از آنزیم­های مهم در دستگاه فسفاژن است که در تبدیل کراتین به کراتین فسفات و بالعکس نقش اساسی دارد در این تحقیق افزایش آن به عنوان یکی از نشانه­های تخریب سلول عضلانی مطرح است]2[.

 

 

لاکتات دی هیدروناژ :آنزیمی است که در انتقال هیدروژن دخالت داشته و باعث اکسید شدن اسید لاکتیک و تبدیل آن به اسید پیرویک می گردد. تغییرات این آنزیم دیر تر از CK رخ می دهد و معمولاً 24-48 ساعت پس از تحریک به تدریج افزایش می یابد]2[.

 

 

پروتئین واکنش گرC  : عضوی از خانواده پروتئین­های پنتراکس است که به عنوان یک نشانه گر التهابی مورد سنجش قرار می گیرد. با گیرنده های سطح سلول واکنش می دهد و سبب تسهیل و گسترش فاگوسیتوز می شود و هر دو عمل التهابی و ضد التهابی را از خود بروز می دهد]2[.

 

 

آسیب سلولی  : اگر محدوده­های پاسخ سازش پذیری سلول عضلانی نسبت به یک محرک فزونی یابد یا در برخی موارد خاص چنانچه احتمال سازش پذیری وجود نداشته باشد در آن صورت به دنبال آن زنجیره ای از وقایع رخ می دهد که تحت عنوان آسیب سلولی نامیده می شود ]3و4 [.

 

 

میزان فعالیت آنزیم  : یکی از راه­های ارزیابی تغییرات آنزیم ها است عمومی ترین واحد اندازه گیری آن واحد بین المللی (IU) در لیتر است ]2و1[.

 

 

سیستم هوازی : یکی از مسیرهای تولید انرژی که در فعالیت های سبک با شدن کم در مدت طولانی و با حضور اکسیژن انرژی مورد نیاز عضلات را تأمین می­دهد]2[.                

 

 

مروری بر ادبیات تحقیق

 

 

2-1- مقدمه:

 

 

در فصل قبل ضمن معرفی تحقیق، بیان مسأله و ضرورت آن اهداف و فرضیه­های تحقیق ذکر شدند در این فصل مبانی نظری مرتبط با موضوع با استفاده از جدیدترین منابع علمی بررسی می­شود و سپس تحقیقات انجام شده در زمینه­های تحقیق، مورد بررسی قرار می­گیرند.

 

 

2-2- مبانی نظری تحقیق

 

 

2-2-1- آلوئه ورا

 

 

استفاده از گیاهان داروئی به عنوان مواد داروئی و مکمل­های غذایی برای بهبود سلامت عمومی و درمان بیماری­ها جایگاه ویژه ای را با خود اختصاص داده است. صدها سال است که این گیاهان در امر پزشکی و زیبائی مصرف می­شود. اولین بار در سال 1930 آلوئه ورا برای درمان زخم­های ناشی از سوختگی به کار رفت. برگ این گیاه حاوی غلظت بالائی از ترکیبات آنتراکینون است که در بسیاری از کشور ها به عنوان مسهل استفاده می­شود. این گیاه بومی مناطق گرمسیری مثل ماداگاسکار و عربستان است و در کشور ما در استان های هرمزگان و بوشهر می­روید(1).

 

 

در نوشته های کهن مصری آمده که در 1500 سال قبل از میلاد مسیح از صبر زرد برای رفع عفونت­ها، ناراحتی های پوستی و به عنوان مسهل استفاده می­کردند. می­گویند اسکندر که برای التیام زخم های سربازان احتیاج به چنین گیاهی داشت دستور داد جزیره سوکوترا در نزدیکی سومالی را فتح و تمام آلوئه ورا های آن را برای استفاده با خود ببرند(1و3).

 

 

2-2-2 گیاه شناسی :

 

 

جنس آلوئه متعلق به خانواده لیلیاسیا بوده و در ایران فقط یک گونه آ.لیلتولیز بیکر دارد که در سواحل جنوبی ایران می روید. طبق منابع معتبر گیاه شناسی این گیاه دارای 38 زیر گونه است و عدد کروموزومی پایه ی آن ها 7 است(3).

 

 

آلوئه ورا گیاهی با ظاهری بوته ای انبوه، پایا، همیشه سبز، شاداب و پر طراوت، ارتفاع آن حدود 6 سانتی متر بوده و دارای ساقه چوبی کوتاه به ضخامت 10-50 سانتی متر است. شیرابه زرد رنگ این گیاه با خاصیت مسهلی قوی شامل آنتراکینون­ها به خصوص آلوئین است. آنتراکینون ها، اشعه ماوراء بنفش خورشید را جذب و مانع بالا رفتن زیاد حرارت در بخش­های میانی برگ گیاه که محل ذخیره آب است، می شود.

 

 

– بخش میانی و عمده برگ را سلول­های مزوفیل که محتوی فیله ژل است تشکیل می­دهد تمامی کربوهیدرات­ها (پلی ساکاریدها) و گلیکوپروتئین­ها (آنزیم­ها) در برگ­های سبز و ضخیم ساخته می­شوند. مقادیر اضافی کربوهیدرات مورد نیاز برای متابولسیم گیاه به بخش فیله ی ژل منتقل می­شود(3،32).

 

 

– 99 درصد ژل این گیاه را آب تشکیل می­دهد و باقیمانده آن شامل 75 ترکیب مختلف است که شامل :

 

 

1- ویتامین­های A , D , E

 

 

2-